بِسْمِ اللهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيم

Роя газетаси:

АҚШнинг Афғонистон армияси ва ҳукумат структурасидаги «ислоҳот»и

Ҳизб ут-Таҳрир-Афғонистон

вилояти матбуот бўлими раиси қаламига мансуб

Афғон президенти 164 нафар генерални армия сафидан нафақага чиқариш, унинг ортидан келаси икки йил ичида 2000 нафар зобитни, яъни хавфсизлик соҳасидаги катта зобитлардан 70 %ини нафақага чиқариш тўғрисидаги қарорга имзо чекди. Бунинг оқибатида минглаб зобит маъмурий ва ҳарбий жиҳатдан зарар кўради.

Совет босқинчилиги даврида афғон хавфсизлик кучлари тажрибасиз коммунист талабалар гуруҳига айланиб қолган эди. Бундан ташқари, камдан-кам ҳолларда бир сиқим Британ ва Америка қолдиқларидан таъсирланган кучларни ҳам кўриш мумкин эди. Аммо Совет Иттифоқи парчаланиб, мужоҳидлар режими барпо бўлгач, айни кучларнинг олди сафларига кўплаб мусулмон ёшлар ва мужоҳидлар қўшилди. Ўша давр ҳукмдорлари ишларидан келиб чиқиб айтадиган бўлсак, фуқаролар уруши ва Толибон бошқаруви вақтида мана шу коммунист кучлардан айримлари ўша олди сафларга қайтарилди.

2001 йилда АҚШ билан НАТО Афғонистонга бостириб киргандан сўнг, афғон хавфсизлик соҳасидаги кўплаб зобитлар жиҳодчи ва коммунистлардан эди. Худди АҚШ пиёда кучлари каби Толибонга қарши жанг қилишарди. Бироқ, шунга қарамай, Америка бошида собиқ афғон армиясини тарқатиб юборди, улардан Совет Иттифоқи босқинчилигига қарши жанг қилган ўн минглаби тарқаб кетди. Кейин Америка юртда янги афғон армиясини тузди ва ҳамон бу армия сафида кўплаб исломий аскарлар мавжуд. Лекин улар АҚШ, Британия, Покистон ва Эрондан ҳамда Россия таъсири остидаги баъзи бир коммунист кучлардан таъсирланган.

Ҳақиқатдан ҳам, Америка ўтган 17 йил мобайнида бу янги афғон армиясини афғонистонлик мусулмон халққа қарши ишга солган бўлса-да, бироқ шунга қарамай, бу армия ўз тузилмасининг номукаммал эканидан норози бўлиб келди, доим мусулмон ҳаракатлардан хавотирда бўлди, аввалдан афғон армиясидаги кучларга қарши содир этилган даҳшатли қонли ҳужумларга асосий сабаб мана шу, деб ҳисоблади. Бу кучларнинг яқин-яқингача ҳам керакли қулай қурол-яроқ билан таъминланмаганининг асосий сабаби ҳам шунда. Шунинг учун уларга фақат ривожланмаган қуроллар, эски замбараклар берилди, қаршилик ҳаракатларига қарши фақат пиёда аскарлардан фойдаланилди.

Шунга қарамай, Вашингтон билан Қобул ўртасида иккитомонлама стратегик ва хавфсизлик битими имзоланиб, Афғонистонда америкалик кучлар учун узоқ муддатли марказ очишга келишиб олинди. Табиийки, бу нарса Американинг регионал ва стратегик мақсадларини рўёбга чиқариш учун хизмат қилади. Айни шу мақсадда, Вашингтон афғон армиясига ҳар йили миллиардлаб доллар сарфлашга ва уни янги қурол-яроқлар билан таъминлашга қарор қилди. Шунинг учун ҳам, ислоҳот ниқоби остида исломий туйғуга эга ҳар қандай аскардан майдонни тозалаш ва ўзига ёқмаган ҳар қандай ишга барҳам бериш зарур бўлиб қолди. Ҳозирда Америка – ўз халқи билан руҳий ва маънавий жиҳатдан мутлақо боғланмаган, балки фақат Америкага ишонадиган ваҳший армия қуришни хоҳлаяпти. Улар излаётган бирдан-бир хавфсизлик кучлари мана шудир. Шунингдек, бу шундай бир йўлдирки бу орқали улар исломий армияларга ўзининг қудрат манбаи сифатида қараб келаётган Умматдан армияни узиб қўйишга ҳамда исломий ҳизбларни уйғонишга оид сиёсий таъсирини олдини олишга ҳаракат қиладилар. Туркия, Миср ва Покистонда амалга оширилган мақсад ҳам шудир.

Афғон хавфсизлик соҳасидаги айни «ислоҳот» ортида яна бир мақсад бор. Бу сиёсий нуфуз эгалари таъсирига қўшимча, қабилавий ва этник етакчилар таъсирини йўқ қилиш мақсадидир. Тарихдан маълумки, уларнинг таъсири ҳокимият структурасига доим муаммо туғдириб келган, буни назорат остига олишнинг ҳеч имкони йўқ. Дарҳақиқат, уларнинг таъсири босқинчиликнинг мағлубиятида асосий роль ўйнади. Ҳақиқатдан ҳам, доимий исломий туйғуга эга бўлган қабилавий, этник етакчилар ва сиёсатчилар таъсири АҚШнинг минтақадаги режасига муаммо туғдириб келди. Бу режа эса, Афғонистонда камида эллик йил қолишдан иборат. Шунинг учун Америка узоқ муддатли амалиёт доирасида айни руҳдаги кучлар сонини аста-секин камайтириб, ўрнига фикран ва жисмонан Америкага мойил қудратли база таъсис этишга уриняпти. Мақсади, ушбу заминни жуда қулай шаклда назорат қилиш имконига эга бўлиш ҳамда минтақадаги ўз манфаатларига нисбатан туғилиши эҳтимоли бўлган ҳар қандай муаммони барбод этиш.

Бинобарин, Афғонистондаги мусулмонлар, нуфуз соҳиблари ва собиқ мужоҳидлар, барчалари шуни англамоқлари лозимки, ўтган 17 йил мобайнида улар афғон армияси орқали Америкага шунча хизмат қилганларига қарамай, Американинг ишончини қозонишолмади. Америка шунча йил уларнинг ҳокимиятидан фойдалангандан сўнг, энди афғон армиясини ислоҳ қилиш ниқоби остида, айни кучлардан қутулмоқчи бўляпти, ўрнига Ғарбнинг илмонийлик назарияси асосида пишиб етилган ёшларни олиб келмоқчи. Америка шу йўл билан – бироқ бошқача услуб ва режалар ёрдамида – яна афғон ёшларидан фойдаланади… бундан эса, узоқ муддатли регионал ва стратегик мақсадларни рўёбга чиқаришни кўзлаган.

Шунинг учун Американинг «терроризм»га қарши кураш дастаги остида 17 йилдан бери давом эттириб келаётган ёлғонига қарши, ҳозирдан жанг қилиш лозим. Зеро, бу ёлғон, аслида Ислом ва мусулмонларга қарши урушдир. Ушбу жанг исломий юртлардаги ҳар қандай сиёсий ва иқтисодий кучларга барҳам беришга ҳамда ўзлари учун реал таҳдидларни олдини олиш мақсадида ўрнатиб қўйишган исломий юртлардаги ҳукмронлик базаларини йўқ қилишга, шундан сўнг Пайғамбарлик минҳожи асосидаги рошид Халифалик барпо этишга қаратилмоғи лозим.

Роя газетаси сайтидан олинди