بِسْمِ اللهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ

Тўғри йўл аслида қанақа бўлади?

Инсоният пайдо бўлибдики, у ҳар доим тўғри иш қилишга, яъни тўғри йўлдан юришга ҳаракат қилиб келди ва қилмоқда. Ҳамма даврларда ҳам, тўғри ёки нотўғри йўл, деган тушунчани одамлар ўзларича тушунишади. Кимдир тўғри йўл деб, ўзи амал қилган принциплардан, яъни қоидалардан оғишмаган ҳолда яшашни, яна кимдир ўзи иҳлос қилган ва унинг яшаш тарзини тўғри деб биладиган бошқа бировнинг йўлини тутишга, яна кимдир эса, вазиятларга қараб иш тутишни тўғри йўл, деб ҳисоблайди ва ҳоказо.

Ҳозирда одамлар орасида шундай гапларни эшитиб қоламиз, фалончи нотўғри йўлга кириб кетибди, пистончи тўғри йўлдан адашибди, деган. Бу гаплар шу даражада бепарволик ва асл маъноси билан умуман қизиқилмаган ҳолда айтиладики, одамларнинг тушунчалари шу даражада тубанлашиб кетганлиги одамни ҳайрон қолдиради. Балки уларнинг гапларида маълум бир ҳақиқат ётгандир, лекин аввало, ўзи “тўғри йўл” ва “нотўғри йўл” деган тушунчаларга аниқлик киритиб олиш керак эмасмикан?

“Нотўғри йўл” деган тушунчанинг асл маъноси шуки, содда қилиб айтадиган бўлсак, маълум бир шахснинг кетма-кет нотўғри иш қилаётганлигини тушуниш мумкин. “Тўғри йўл” деган тушунчанинг маъноси эса, табиийки, бунинг аксидир. Демак, энди “тўғри иш” нимаю, “нотўғри иш” нима эканлигини билишимиз қолди.

Буларни билиш учун, инсон ўзининг ким тарафидан яратилганлигини билиши кифоя қилади. Чунки фақат Яратувчигина ўзининг яратган нарсасига тўғри ёки нотўғри йўлни кўрсатиб бериши мумкин, фақат Угина бандасига нима қилса тўғри иш қилган бўладию, нима қилса нотўғри иш қилганлигини билади. Инсонни Аллоҳ яратган экан, унга тўғри ва нотўғри ишларни очиқ-ойдин кўрсатиб қўйди. У Ўзининг бандаларига тўғри иш қилишни ва нотўғри иш қилишдан тийилишни буюрди. Бунинг ортидан тўғри ва нотўғри йўлни аниқ белгилаб берди, бу борада шубҳага ўрин йўқ.

Мана энди ўзингиз тўғри йўл, деб билаётган йўлингизга бир назар ташланг. Сиз тўғри йўлдан кетяпсизми ёки нотўғри йўлданми, буни билиш учун Исломни ўрганиш керак бўлади. Аллоҳ бизга Ислом динини буюк бир неъмат қилиб берган экан, биз уни ўрганишимиз фақат ўзимиз учун фойдали эканлигини тушуниб етишимиз керак. Чунки Ислом динига амал қилибгина биз тўғри йўлдан адашмай сўнгги манзилга ёруғ юз билан етиб олишимиз мумкин. Ислом бамисоли қоронғу йўлни ёритадиган ёруғлик, ўнқир-чўнқир йўллардан эсон-омон олиб ўтадиган йўлбошчи кабидир.

Шунинг учун, кимнидир нотўғри йўлга кириб кетибди, дейишдан олдин, озгина фикрлаб кўринг. Балки айнан ўша одам тўғри йўлда юрган ва аксинча, ўзингиз нотўғри йўлдан кетаётган бўлишингиз мумкиндир. Шунингдек, кимлардир фалончилар тўғри йўлдан адашган, уларни тўғри йўлга қайтаришимиз керак, деса сиз ҳам унга эргашиб кетаверманг. У хоҳ олим, хоҳ президент, хоҳ имом, хоҳ обрўли одам бўлсин буни фарқи йўқ. Агар Ислом асосида гапирмаётган бўлса, унинг гапларига ишониб, сиз ҳам уларга шерик бўлиб қолишдан эҳтиёт бўлинг. Яна қайтарамиз, биз ўз Исломимизни ўрганиб, унинг ҳукмларини тушуниб олсак, ҳеч ким ва ҳеч нарса бизни алдай олмайди ва тўғри йўлдан адаштира олмайди, ин ша Аллоҳ.

Ҳизб ут-Таҳрирнинг Ўзбекистондаги медиа офиси Фаррух

17.12.2014й.