Сиз нимага мусулмон эканлигингизни биласизми?

بِسْمِ اللهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيم

Инсон ўз ҳаётида қилаётган ишларини нимага қилаётганини, нима мақсадда қилаётганини, унинг натижасида нимани қўлга киритмоқчи эканлигини билган ҳолда амалга оширади. Агар шуларни билмаса, демак, у ишни тушунмай қилаётган бўлади. Сиз ҳаётингизда бирор ишни тушунмай қилганмисиз? Агар қилган бўлсангиз, албатта сизга қийин бўлган бўлса керак. Бир ишни тушунмай қилиш одамга қийин бўлади. Чунки тушунарсизлик инсонни қийнайди, бу ҳар қандай ҳолатга тегишли гап. Масалан, биров қўлингизга кетмонни бериб, мана бу ерни чоп, деса, сиз нимага чопишим керак, мақсад нима, деб сўрайсиз. Бунга жавобан сен индамай айтганни қилиб чопавер, у ёғини сўрама, деса, сиз қандай аҳволга тушасиз? Балки сиз ўша ишни қилишингиз мумкиндир, лекин бу ишни тушунмаётганингиз учун сизни саволлар қийнайверади, нимага, нима мақсадда, деб ўйланаверасиз. Аксинча, ўша одам сизга бу ерни чопиб экин экамиз, деҳқончилик қиламиз, деса, сизга ҳаммаси ойдинлашади. Энди юқоридаги саволларга жавоб олдингиз, хотиржам ишни қилаверасиз.

Ҳозир баъзи мусулмон биродарларимиз худди кетмон чопяпти-ю, бироқ нима мақсадда шу ишни қилаётганини тушунмаётган одамга ўхшайдилар. Чунки улар гарчи эсини таниганидан бери ўзини мусулмон, деб ҳисобласа-да, нимага мусулмон эканлигини, мусулмонча ҳаёт қандай бўлишини, унинг натижасида нима қўлга киритилишини унчалик тушунмайдилар. Яъни бу борада мустаҳкам, аниқ бир хулоса йўқ. Улардан нимага мусулмон бўлиб яшашни танладинг, бундан сенга қандай фойда бор, бу билан нимага эришмоқчисан, деб сўраб кўринг. Аминманки, тайинли жавоб эшитмайсиз. Аслида, инсон бу дунё ҳаётида маълум бир ақидага эътиқод қилар экан, унга нимага эътиқод қилаётганини билиши шарт. Акс ҳолда у ўзи қабул қилган ақидага кўр-кўрона эргашаётган бўлади.

Мусулмонлар айнан мана шунинг учун қолоқ ва хор аҳволга келиб қолмадиларми? Улар нимага айнан Исломга эътиқод қилаётганлари тўғрисида фикрламай қўйди. Оқибатда мусулмонлик тилларидан ташқарига чиқмай қўйди. Зеро, мусулмонман, дейиш нимани англатишига қизиқиб, уни тушунишга ҳаракат қилиш мусулмон учун вожиб ишдир. Асосий эътиборни бошқа нарсаларни тушунишга қаратиб, ҳаётдаги энг зарур нарсани, биринчи навбатда тушуниб олиниши керак бўлган эътиқод масаласига эътиборсизлик қилишди. Мана ҳозир бунинг ҳалокатли оқибатларидан азият чекмоқдалар.

Мусулмон одам нимага Ислом динига эътиқод қилаётганини, бунинг ортидан нимага эришишини аниқ-тиниқ тушуниб олиши шарт. Агар шундай қилса, у Исломга онгли равишда, тушуниб иймон келтирган, бу ҳаётда нимага Ислом билан яшаш кераклигини англаб ҳаёт кечиради. Бундай мўмин одам ҳаётда адашмайди, тўғри йўлда юради. Бугунгидек ҳар қандай кимса моли, жони ва обрўсига ҳамла қилган пайтда индамай “сабр” қилиб ўтирадиган бўш-баёв бўлмайди. Балки ҳар қандай одам ўйлаб муомала қиладиган ўткир фикрли, шижоатли, шерюрак, ўз эътиқодида мустаҳкам шахсга айланади. Энг асосийси, бу ҳаётни тушуниб, унда қандай яшашни биладиган одам бўлади. Мусулмон бўлишдан мақсади нима эканлигини ҳам яхши англайди. Аллоҳ Таоло айтади:

وَاذْكُرُواْ نِعْمَةَ اللّهِ عَلَيْكُمْ وَمِيثَاقَهُ الَّذِي وَاثَقَكُم بِهِ إِذْ قُلْتُمْ سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا وَاتَّقُواْ اللّهَ إِنَّ اللّهَ عَلِيمٌ بِذَاتِ الصُّدُورِ

– “Аллоҳнинг сизга берган неъматини ва сиздан олган аҳдини эсланг. Ўзингиз: “Эшитдик ва итоат қилдик”, дегансиз-а?! Ва Аллоҳга тақво қилинг. Албатта, Аллоҳ кўкраклардаги нарсани ҳам билгувчи Зотдир”.       (Моида:7)

Ҳизб ут-Таҳрирнинг Ўзбекистондаги медиа офиси. Фаррух

13.01.2021й