Юрт уламоларини этагини тутгимиз келади, аммо…

بسم الله الرحمن الرحيم

Халқимиз ҳамиша илм аҳлини эъзозлаган. Бу ҳатто урфимизга айланган. Уларнинг ҳар сўзига амал қилинмаса-да, “хўп тақсир” деб унга озор бермаслик қон-қонимизга сингиб кетган. Чунки ўлим, никоҳ, талоқ ва турли тўй-маъракаларда уларга яхшигина эҳтиёж сезилади. Ахир бирор сенатор ёки депутатларни жанозада имом бўлиб беринг дейилмайди-ку! Шу боис бўлса керак, баъзи ўринларда юрак ютиб уларга:

– Тақсир, юртимиз ёшларини бузадиган ўйингоҳлар, қиморхоналар ва Аллоҳ қатъий ҳаром қилган ароқ-вино заводларини қурилишларига нима дейсиз? – десак, жавобни гоҳо қулоғимизга пичирласа ҳам “ҳа энди аста-секин ўнгланади, Худога шукр намозимиз бутун, мачитларимиз очиқ, кечагидай оқ дўппи, жойнамозга қамашлар йўқ” десаям “ҳа, Ўзига шукр” деб қўяверилади. Чунки уларни хафа қилсак болаларимиз никоҳини депутатлар ёки бирор мелиса ўқимайди-ю. Нима бўлгандаям булар билан муроса қилмасак аҳволимиз чатақ. Мабодо улардан ранжиб анави яширин ҳужраларда ўқиган ва кўп гапириб қамалиб чиққанларга жаноза ўқитгудай бўлсак, никоҳ қилдиргудай бўлсак, бизга катта жарима, кеча қамоқдан чиққанни яна ўн беш суткага қамаб ташлайди. Аҳволимиз шундай! Муросаи мадраса! Бошқача айтсак, “оғзи қийшиқ бўлса ҳам катталар гапирсин, чопон остида погони бўлсаям ҳукуматни домласи гапирсин”.

Аммо кечаги куни маҳалламизда қизиқ бир иш бўлди. Олтмишдан ўтган қайна оғам вафот қилиб, ўша хонадонни келди-кеттисида бир хафтача қатнашдим. Деярли бутун қишлоқ келиб таъзия билдирди. Алоҳида чорпояда ўтирган ҳожи домла ва шогирдлари Қуръон тиловатида астойдил хизмат қилдилар. Шу орада ҳожи домла таъзияга келганлардан бирини ёнига чорлади. Танидим. У йигирма йилдан ошиқ қамоқда ўтириб чиққан, элга “халқ душмани” деб танитилган киши эди. Салом алик, чой-пой орасида унга ҳожи домла ачинибми ёки бошқа сабабми бироз тикилиб туриб насихатомуз гапирди:

– Аслида, сиз кабилар шу юрт уламоларини этагидан тутганийларда бунақа йигирма йиллаб қамалиб сарсон бўлмаган бўлардийлар”, – деди. Атрофдаги мухлис қорилар “нима дейсиз бунга” дегандек унинг жавобини кута бошлади. У киши бироз сукутдан кейин, бошини кўтариб, ҳожига қараб сўз бошлади:

– Тўғри айтдиз Ҳожи ака, ҳеч бўлмаганда сизни этагиздан тутсам манавиндай 20 йиллик азоб бўлмасмиди!? Ҳожи домла бироз жонланиб кетти ва:

– Боракаллоҳ, боракаллоҳ, ҳар ҳолда ҳечдан кўра кеч бўлсаям тушунганиз яхши бўлибди, деганди, унга жавобан у киши сўз бошлади:

– Хатони тан олиш ва кеч бўлса-да Ҳақ Таолога тавба қилиш мўминларга хос хислатдир. Аммо сизни ва анави уламоларни этагини ушлашимга бир оят монелик қилганди.

– Ия, қанақа оят?

У киши шошилмасдан арабча ўқиди ва уни маъносини ўзбекча қилди:

– “Парвардигорингизга қасам, улар ўз ораларидаги келишмовчиликларда Сизни ҳакам қилмагунларича, сўнгра Сиз чиқарган ҳукмга қалбларида заррача ғилла-ғашлик топмасдан тўлиқ таслим бўлмагунларича ҳаргиз мўмин бўлолмайдилар”

деган маънодаги ояти карима менга сизларни этагингизни ушлашни ман қилди. Ҳеч кимга сир эмаски, бугун ўша уламолар ва сиз ўзингиз ҳам ароқзавод, винзавод, казино, дискотека қуришга фармон берувчини минбардан туриб дуо қилиб, умрига умр тилайсизлар, жамоани қўлларини кўтаргизиб омийн дейишга чорлайсизлар. Сиз каби этаги омий халқ қўлида қўлма-қўл бўлган бундай уламолар кетидан Аллоҳ ҳузурига бориш мен кабиларга оғир туюлди, тақсир! Ва энг ачинарлиси, сиз айтгандай этакларингизни тутмаган уммат ичидаги юзлаган чоллар, ҳатто кампирлар ёшларга Қуръондан харф ўргатиб қамалиб кетяпти, соқоллари қирилиб, ҳижоблари юлиняпти. Бу хусусида эса, сиз этаги узун уламолар ўша дин душманларига хайрихоҳ бўлмоқдасиз. Расмий рўйхатдан ўтмасангиз  никоҳингиз никоҳмас дейсизлар… Шундай экан, сиз улуғларимиз этагини тутган кишилар ўша бадбахтларни охиратдаги манзилига олиб кетишига ҳечам шубҳаларимизни қолдирмадиларингиз, деб шунақанги журъат билан сўзладики, ҳатто мен “халқ душмани” аслида бошқалар эканига ишониб бўлдим. Ва юзи қизариб, лаби уча бошлаган домлага ғазабланиб қараб жавобини кутдим. Ҳожи домла ўша акамизни елкасига яқинлашиб, паст овозда пичирлади: – Ҳеч жииииим юролмейсиз эканда-а?

Лекин ҳожини гапини мен эшитдим.

Орадан бир неча кун ўтгач қишлоқда гап тарқади. Ўша акани уйига бир автобус маскали кишилар келиб олиб кетишибди. Мен ўша акаларни халқимиз орасида янаям кўпайтир, деб дуо қилдим.

Ҳизб ут-Таҳрирнинг Ўзбекистондаги матбуот бўлими аъзоси Зайниддин

15.06.2022й