Покистон ва Афғонистон фожиаси сийрат кўзгусида

بِسْمِ اللهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ

Муборак Рамазон ойи – нафслар жиловланадиган, қалблар бир-бирига талпинадиган ва мусулмоннинг қони бошқа бир мусулмон учун ҳаром экани янада қаттиқроқ эсланадиган муқаддас ойдир. Бироқ афсуски, бугун исломий оламнинг икки қўшни қалъаси – Покистон ва Афғонистон ўртасида янграётган ўқ овозлари Рамазон сокинлигини бузмоқда. Вазият шу даражага етдики, Покистон ҳаво кучлари Афғонистоннинг Хўст ва Пактика вилоятларига ҳаводан зарбалар берди, бунга жавобан Афғонистон Мудофаа вазирлиги чегара қўшинлари Покистоннинг чегара постларини оғир артиллериядан ўққа тутганини эълон қилди. Покистон Ташқи ишлар вазирлиги ўз баёнотида бу амалиётларни “террорга қарши кураш” ва ТТП (Таҳрики Толибон Покистон) гуруҳларига зарба бериш деб оқлашга уринди. Афғонистон Ислом амирлиги воизи Забиҳуллоҳ Мужоҳид эса, буни “Афғонистон суверенитетига қилинган тажовузкор босқин ва халқаро ҳуқуқнинг қўпол бузилиши” деб атаб, бунинг оқибатлари Покистон учун оғир бўлишидан огоҳлантирди.

Рамазон кунларида икки диндош халқнинг бир-бирига қурол ўқталиши – Уммат танасидаги аянчли жароҳатдир. Бу ҳолат Расулуллоҳ ﷺнинг муборак васиятларига нақадар зид экани қалбни ларзага солади:

«المسلم أخو المسلم، لا يخونه ولا يكذبه ولا يخذله، كل المسلم على المسلم حرام: عرضه وماله ودمه»

“Мусулмон мусулмоннинг биродаридир. Унга хиёнат қилмайди, уни ёлғончига чиқармайди ва уни ёрдамсиз ташлаб қўймайди. Ҳар бир мусулмоннинг номуси, моли ва қони бошқа мусулмон учун ҳаромдир”. (Имом Термизий ривояти).

Нега диндош биродарлар Рамазон кунларида бир-бирларининг қонини тўкишга қадар оғир жиноятга бормоқдалар?! Бу фожианинг илдизи шундаки, мустамлакачилар томонидан чизилган сунъий чегаралар нафақат заминни, балки мусулмонларнинг онгини ҳам бўлиб юборди. 1893 йилда Британия дипломати Мортимер Дюранд томонидан чизилган, пуштун қабилаларини ва мусулмон заминларини иккига бўлиб ташлаган “Дюранд чизиғи” бугунги кунда мусулмон ҳукмдорлар учун илоҳий қонундан ҳам устунроқ, дахлсиз бир мезонга айлантирилди. Минтақадаги ҳукмрон доиралар учун мустамлакачи кучларни рози қилиш ва уларнинг чизиқларини ҳимоя қилиш исломий биродарлик мажбуриятларидан устувор бўлиб қолди. Бу – чегаралар фақат харитада эмас, балки афсуски, қалблар ва фикрлар ичида ҳам пайдо бўлганининг аччиқ мевасидир.

Энг эътиборли ва хавотирли жиҳати шундаки, бу тўқнашувлар айнан АҚШнинг Эронга нисбатан ҳарбий зарба беришга тайёргарлик кўраётган, босимни ҳаддан ташқари ошириб, минтақада янги уруш оловини ёқишга уринаётган вақтига тўғри келмоқда. Вашингтон стратегик мақсадлари йўлида мусулмон ўлкалар орасидаги бундай низолардан доимо усталик билан фойдаланиб келган. Покистон ва Афғонистон ўртасидаги беқарорлик АҚШ учун минтақадаги исломий кучларни заифлаштириш, мусулмонларни бир-бири билан уриштириш ва ўз ҳарбий ҳозирлигини оқлаш учун айни муддаодир. Биродар халқлар бир-бири билан овора бўлиб турган бир пайтда, мустамлакачи кучлар Эрон атрофидаги ҳалқани сиқиш ёки минтақавий бойликларни назорат қилиш бўйича ўз маккор режаларини осонроқ амалга оширадилар. Бу – Умматнинг бир тана бўлиб бирлашишига йўл қўймаслик учун ишлатиладиган “бўлиб ташла ва ҳукмронлик қил” сиёсатининг замонавий кўринишидир.

Бу оғриқли манзарага қараб, тарихнинг нурли саҳифаларига – Нубувват даврига назар ташлаш бугунги нажот йўлини кўрсатади. Мадинаи Мунавварада ҳам бир пайтлар Авс ва Хазраж қабилалари худди шундай аянчли ҳолатда эдилар. Бу икки қабила 120 йил давомида бир-бирларини аёвсиз қирдилар. Ораларидаги адоват “Буос” жангги каби хунрезликлар билан шу даражага етган эдики, тарихчиларнинг қайд этишича, ҳар икки томон ҳам буткул қирилиб кетиш ёқасида эди. Тинчлик улар учун эришиб бўлмас нажотсиз бир хомхаёлдек туюларди. Бироқ уларни нима бирлаштирди? Қандай буюк қудрат кечаги қонхўр душманларни бугунги жипслашган Ансорларга айлантира олди? Албатта, бу фақат Ислом ақидаси эди. Аллоҳ таоло уларнинг қалбидаги жоҳилият адоватини Ислом билан муолажа қилди ва уларга хитоб қилди:

وَاعْتَصِمُوا بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِيعًا وَلَا تَفَرَّقُوا ۚ وَاذْكُرُوا نِعْمَتَ اللَّهِ عَلَيْكُمْ إِذْ كُنتُمْ أَعْدَاءً فَأَلَّفَ بَيْنَ قُلُوبِكُمْ فَأَصْبَحْتُم بِنِعْمَتِهِ إِخْوَانًا

– “Ва ҳаммангиз Аллоҳнинг арқонига (Исломга) боғланингиз ва бўлинмангиз! Ҳамда Аллоҳнинг сизга берган неъматини эсланг: бир-бирингизга душман бўлган чоғингизда қалбларингизни улфат қилди, Унинг неъмати ила биродар бўлдингиз…”. (Оли Имрон:103)

Бугунги Покистон ва Афғонистон воқелиги ўша даврдаги Авс ва Хазраж ҳолатига нақадар ўхшашлигини кўриш учун воқега Ислом асосида қараш кифоя қилади. Икки томон ҳам кучли, икки томон ҳам шижоатли, бироқ икки томон ҳам мустамлакачилик занжирлари ва тор манфаатлар билан тарқоқ ҳолдадир. Агар бу икки халқ мустамлакачилар чизган миллий манфаатлар ва сунъий чегараларни бир четга суриб, яна Ислом ақидаси асосида бирлашсалар, нима бўлишини тасаввур қилинг! Бу бирлашиш шунчаки сиёсий иттифоқ эмас, балки сийратнинг асл моҳиятида такрорланиши бўлади. Покистоннинг ядровий қудрати ва Афғонистоннинг енгилмас ҳарбий тажрибаси бир ақида остида жипслашса, бу куч Расулуллоҳ ﷺ башорат қилган Пайғамбарлик минҳожи асосидаги иккинчи Рошид Халифаликнинг тикланиши учун асосий туртки ва бошланғич нуқта бўлиши муқаррар. Зеро, Расулуллоҳ ﷺ марҳамат қилганлар:

«…ثُمَّ تَكُونُ خِلَافَةٌ عَلَى مِنْهَاجِ النُّبُوَّةِ»

“…Сўнгра пайғамбарлик минҳожи асосидаги Халифалик бўлади”. (Имом Аҳмад ривояти).

Бу Умматнинг аввали нима билан ислоҳ бўлган бўлса, унинг охири ҳам фақат ва фақат ўша нарса билан ислоҳ бўлади. Бу эса Ислом низомидир. Ушбу муборак Рамазон кунларида Аллоҳ таолодан чин қалбдан сўраймиз: Покистон ва Афғонистон ўртасидаги бу аянчли қонли тўқнашувларни тарихдаги Авс ва Хазражнинг ярашувига ўхшаш хайрли ва буюк бир бирлашишга айлантирсин. Мусулмонларнинг шижоати ва қуроли ўз диндошига эмас, балки Умматнинг ҳақиқий душманлари – кофир мустамлакачи давлатлар ва яҳудий вужудига қарши қаратилсин.

Эй Роббимиз! Рамазон шарофати ила қалбларимизни Ислом атрофида жипслаштир, сунъий чегараларни эмас, Умматнинг иззатини юксалтир! Зеро, Сен Қуръонда ваъда қилгансан:

إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ فَأَصْلِحُوا بَيْنَ أَخَوَيْكُمْ

– “Албатта, мўминлар биродардирлар, бас, икки биродарингиз ўртасини ислоҳ қилинг”. (Ҳужурот:10)

Эй меҳрибон Аллоҳим, Иккинчи Рошид Халифаликнинг Ислом юртларини бирлаштириб, тинчлик-хотиржамлик ўрнатадиган кунларни тезлат!

Салоҳиддин

03.03.2026й