بِسْمِ اللَّـهِ الرَّحْمَـٰنِ الرَّحِيمِ

Роя газетаси:

Туркиядаги мусулмон муҳожирлар тақдири 694-рақамли қонун қарори манзарасида

Маҳмуд Қор қаламига мансуб

Туркияда 2017 йил 18 августда қабул қилинган янги қонунга кўра, муҳожир қочқинларни ўз юртларига қайтариб юбориш айтилган қарор қабул қилинди. Бу қонуннинг 26 моддасига киритилган 694 рақамли айни қарор «Resmi Gazete»да қуйидагича нашр қилинган: «Ташқи ишлар вазири талаби, Адлия вазири таклифи ва республика президенти маъқулловига биноан, турк ватандоши бўлмаган ҳибсдаги ёки маҳкум шахсларни бошқа давлатга чиқариб юбориш ёки бошқа юртдаги маҳбусларга ва маҳкумларга алмаштириш мумкин, шу шарт биланки, миллий хавфсизлик ва ватан манфаатлари талабларига асосан уларнинг ирқи, жинси, дини сабабли ёмон муомалага учрамасликлари ёки обрўсига доғ туширувчи жазолар қўлланмаслиги кафолатлансин».

Турк ахборот воситаларининг баҳолашича, «Resmi Gazete»да нашр қилинган ва жорий йил 25 августдан кучга кирган янги қонун асосидаги айни қарор моддаси, Гулен террористик ташкилотидан, дея гумон қилинган айрим қочувдагиларни қайтариш учун чиқарилган қарордир. Бироқ вазият мутлақо бундай эмас. Чунки Туркияда турк ватандоши бўлмаган америкалик ёки европалик ҳибсда сақланаётганлар ҳам, маҳбуслар ҳам йўқки, уларни АҚШ ёки Европада қочиб юрган Гулен террористик ташкилотга аъзоликда гумон қилинганларга алмаштирилса. Маълумки, Туркияда ҳибсда сақланаётган ва ҳукм қилинган ажнабийларнинг 99 %и Ўрта Осиё, Яқин Шарқ ва Узоқ Шарқдан келган мусулмонлардир. Бинобарин, бу қарор мазлум ва муҳожирларни ўз ичига олади, 15 июлдаги инқилобга уриниш ортидан юртдан қочиб чиққанларни америкалик ёхуд европалик фуқароларга алмаштиришни ўз ичига олмайди. Ўша инқилобга уриниш воқеасига бир йилдан зиёд вақт бўлди, аммо шу воқеа саҳнида иштирок этганлар Европа давлатларида бемалол изғиб, гаплашиб, яшаб юришибди, ўша ерда ҳибсга олинганлари эса, Туркияга топширилмаяпти.

Тасаввур қиляпсизми?! Бу юртда қуролли кучлар ва нафақадаги мавжуд камолчи илмонийлар томонидан инқилоб қилишга уринилди, унда 300га яқин инсон ваҳшийларча ўлдирилди, республика президентига суиқасд қилиш режалаштирилди, бош штаб бошлиғи ҳибсга олинди, телерадиостанциялар эгаллаб олиниб, эфир узиб қўйилди… Мана шуларнинг барчасига қарамай, бу жиноятларга жавобгар кимсалар юрт ташқарисида эмин-эркин юришибди! Турк ҳукумати бўлса ўша давлатлардан айни қочувдагиларни топширилишини талаб қилмоқда, аммо қочувдагиларни қабул қилган давлатларда уларни топшириш истаги йўқ! Бундай вазият Туркия учун шармандаликдир, чунки бу юрт Европа давлатларига ҳам, АҚШга ҳам гапи ўтадиган эътиборли давлат эмас.

Америка ва Европада қочиб юргандан фарқли ўлароқ, Туркияда яшаётган ўзбек, тожик, қирғиз, шарқий туркистонлик, чеченистонлик… ва бошқа мусулмонларнинг бирортаси 15 июл ҳодисасида қатнашган эмас. Бу юрт тепасидаги режимларнинг барчаси диктатор экани бутун дунёга маълум.

Ушбу ҳақиқат яққол кўриниб турганига қарамай, турк режими 694 рақамли қарорни қабул қилди ва амалга киритди, унинг асосида бугун қочқинларни диктатор ҳукуматлар қўлига топширмоқда. Турк режими Шарқий Туркистондан келган мазлумларни Хитойга топширса, ожиз ўзбекларни Тошкентга берса, уларни золим кофир диктаторлар томонидан ваҳшиёна қийноқлар, узоқ йиллик қамоқлар кутаётганини ва бу қийноқлар баъзиларини ҳалок этишини яхши билади.

Бу янги қабул қилинган қонун ва қарорлар шуни таъкидламоқдаки, қочқинларни ўз юртларига қайтариб юбориш ва бошқа қочқинларга алмаштириш амалиёти, халқаро разведка агентликлари томонидан амалга оширилади. Ҳар бир давлат жинояткорни ўз юрти ичкарисида ва ўз қонуни талаби билан жазолайди. Агар шахс бошқа бир юртда жиноят содир этган бўлса, разведка хизмати уни қўлга олади ва ўзининг юртига топширади. Бироқ Туркия ҳукумати репатриация (қочоқларни ўз ватанига қайтариш) марказларида ҳибсда ушлаб туриб, Россия, Хитой ва диктатор давлатларга топшириб юборишга ҳозирлик кўраётган Ўрта Осиёдан келган қочоқлар диндорликда айбланган мусулмонлардир. Диктаторлар уларга Аллоҳнинг динига даъват қилганлари сабабли қидирув эълон қилган.

Шу ерда савол туғилади: қарор зимнида айтилган «ирқи, жинси, дини сабабли ёмон муомалага учрамасликлари ёки обрўсига доғ туширувчи жазолар қўлланмаслиги кафолатлансин», деган модда татбиқ этиладими, йўқми?! Ҳа, татбиқ этилади, дейилса, у ҳолда, Россия, Хитой, Ўзбекистон, Тожикистон ва Қирғизистонга қайтарилган бу мусулмонлар хавфсизлиги ва ҳимоялари кафолатланганини биз қандай биламиз, бу ҳақдаги маълумотни қандай оламиз?! Шу давлатларнинг ўзидан оламизми?! Ахир, биз билиб турибмиз, Туркия ўзбек, қирғиз, тожик муҳожирларни ўзларининг золим давлатлари қўлига топширди, Россия ва Хитой каби кофир режимларга бериб юборди. Туркияда барча муҳожирлар, айниқса, мазкур қарор асосида, ҳибсга олинган ва ҳукм қилинганлари таҳдид остида қолдилар, Туркия билан Россия ва Хитой ўртасида қочқин мусулмонларни топширишга оид имзоланган битимнинг нишонига айландилар. Туркия эса, мусулмонларни репатриация қилишга доир Россия ва Хитой дохил иккала кофир давлат билан имзолаган битимини ҳафсала билан татбиқ этмоқда, уларнинг ҳимояси ҳақида ўйлаётгани йўқ. Ҳаммасидан ҳам ёмон бир хавф кутилмоқда, у ҳам бўлса, Сурияни қонхўр Асад режими билан Эронга топшириб юборган бу давлат, энди Сурия режими билан муносабатларни қайта тиклаб, унга баъзи суриялик қочқинларни топшириб юбориши хавфидир. Ҳеч шубҳа йўқки, мазлум мусулмонларни золим кофирлар қўлига топшириш қўзиларни бўриларга топшириш билан баробар. Чунки Аллоҳдан қўрқмайдиган кимсадан ҳар нарсани кутиш мумкин.

Роя газетасидан олинди