Ажойиб зиддият; Туркия бир томондан Американи танқид қилса, бошқа томондан у билан ҳарбий келишув имзоламоқда!
بِسْمِ اللَّـهِ الرَّحْمَـٰنِ الرَّحِيمِ
Роя газетаси:
Ажойиб зиддият; Туркия бир томондан Американи танқид қилса, бошқа томондан у билан ҳарбий келишув имзоламоқда!
Асъад Мансур қаламига мансуб
Туркия 2017 йил 14 декабр куни қуролли кучлар штаби бошлиғи Хулуси Акар, Ироқлик ҳамкасби Усмон Ғонимий, Американинг Европадаги қуролли кучлар қўмондони Кёртис Скапаротти ва Америка армиясининг Яқин Шарқдаги қўмондони Жозеф Вотеллар иштирок этган «хавфсизлик йиғилишига мезбонлик қилди.
Туркия қуролли кучлари бош штаби томонидан чиқарилган баёнотда айтилишича, йиғилиш қуролли кучларнинг Анқара шаҳридаги қароргоҳида бўлиб ўтган. Унда минтақа, асосан Сурия ва Ироқдаги хавфсизлик ҳолати муҳокама қилинган… Бундан ташқари «террорчи ташкилотлар»га қарши курашиш учун лозим бўлган тадбир ва чоралар ҳақида сўзлашувлар бўлган.
«Туркия озодлиги» газетасининг ёзишича Хулуси Акар: «Курдистон ишчилар партиясини Ироқдан чиқариб юбориш зарурлиги ва партиянинг Ироқ ва Эрон чегарасидаги Асус минтақасидаги қароргоҳларига ҳаво ҳужуми бўлганлиги ҳақида айтган. Шунингдек «ИШИД» жангариларини қувиб чиқиш учун Ироқ ҳукумати ва курдларнинг ўзини ўзи ҳимоя қилиш гуруҳлари ўртасида ҳамкорлик бўлганидан» ташвишда эканини айтган. Лекин Ироқ ҳукумати Туркиянинг Башикадаги ҳарбийлари мавзусини ўртага ташлаган. Акар эса «Бу ҳарбийлар террорга қарши курашиш учун, унинг Ироқ ерларига ҳеч қандай алоқаси йўқ», деди ва Америка курдларнинг ўзини ўзи ҳимоя қилиш гуруҳлари ва миллий демократик партиясига тақдим этган қурол аслаҳаларни қайтариб олишни Америка томони»дан талаб қилди. Шунингдек, у иккисини Африн минтақасидан чиқариб юбориш зарурлиги ҳамда Туркия чегараси хавфсизлигига таҳдид бўлаётган ҳар қандай унсур нишонга олинишини таъкидлади. Бундан ташқари Идлибнинг хавфсиз ҳудуд, дея белгиланган ҳудудларида Туркиянинг армияси фаолият қилаётгани ҳақида маълумот берди.
Кузатган киши Туркия Американинг таъсири остидаги давлат эканини кўради. Яъни Туркия қуролли кучлари бош штаби қўмондони хавфсиз ҳудудларни белгилаш номи остида Сурия қўзғолонини тўхтатиш учун Идлибга қўшин жойлаштирганини айтяпти. Шунингдек Америкадан Ироқдаги Курдистон партиясига қарши курашини давом эттиришига рухсат беришини сўрамоқда. Бу ерда Туркия ва Ироқ ўртасида қўзғалиб ва ўчиб турган муаммо мавжуд. У Туркия ҳарбийлари Ироқ ерида мавжудлиги бўлиб, бу Ироқ розилиги билан амалга ошган. Лекин уни сиёсат мақсадида қўзғаяпти ва керак бўлиб қолса, у ҳақда сукут сақлаяпти. Бу нарса яқинда Туркия Америка етакчилиги остида ИШИДга қарши урушда Ироқни қўллаб-қувватлашида яққол кўзга ташланди. Америка Туркияга Идлибга киришига буйруқ берди, лекин Афринга киришига рухсат бермади. Туркия эса киришни талаб қилди. Шунингдек Туркия Суриянинг курдларнинг ўзини ўзи ҳимоя қилиш гуруҳлари ва уларнинг демократик партиясини ўз ичига оладиган демократик кучларига Америка берган қурол-аслаҳани қайтариб олишини талаб қилди. Чунки Туркия бу иккиси Курдистон ишчилар партиясига алоқадор бўлгани учун уларда ўз хавфсизлигига хатар бор деб билади.
Лекин Америка ушбу гуруҳлар ҳукмронлик қилаётган минтақалар устидан ўз вужудини кучайтириб олмагунича бунга рози бўлмайди. Вашингтон Пост газетаси 2017 йил 24 ноябр сонида шундай деб ёзди: «Америка ИШИДни бира тўла тугатмагунича Суриядан қуролли кучларини олиб чиқиб кетиш нияти йўқ». Рейтер агентлиги 2017 йил 25 ноябрда Америкалик масъулнинг: «Пентагон яқин кунларда Сурияда икки мингдан кўпроқ аскари борлиги ҳақида эълон қилади. Олдинроқ Ироқда 5262та аскари борлиги ҳақида айтган эди». Туркия Америка буйруғи билан 2016 йил 24 августда Фурот қалқони операцияси номи остида Сурияга кирган эди. Ўшанда собиқ Америка вице-президенти Байден Анқарада эди. Туркия курдларнинг ўзини ўзи ҳимоя қилиш гуруҳларини тилга ҳам олмади, балки ўша ҳудудда Америка фойдасига қўзғолонни ўчириш ва Суриянинг жиноятчи режими позициясини кучайтириш учун иш олиб борди.
Россия қуролли кучларини яқинда Суриядан олиб чиқиши ҳақида эълон қилганидан кейин Анқара йиғилиши бўлди. Шунингдек Америка Эрон ва унинг ҳизбига тайинлаган ролини қисқартира бошлагач, Туркияга навбат келган эди. Чунки у қўзғолончиларни алдаш, мағлубиятга учратиш, хусусан Ҳалабни жиноятчи режимга топшириш каби ишларда катта таъсир қилди. Америка бу ишларда Туркия, хусусан Эрдоганнинг ролига катта аҳамият берди. Чунки Эрдоган ифлос услублар билан содда одамларни алдашга уста. У одамлар туйғуларини қўзғаб, содда одамларни тузоққа илинтирадиган гапларни гапиради, лекин Америка хоҳишини ижро қилади. Масалан, у Сурия аҳлига Ҳама шаҳрини иккинчи марта бериб қўймаймиз деб алдади ва бу ваъдасини бажармади. Балки қўзғолончиларга Америка режасига таслим бўлишлари учун босим ўтказди.
Эрдоган бугун «Қуддус қизил чизиқдир» деб Фаластин аҳлини алдамоқда ва Америка Қуддусни яҳуд вужудининг пойтахти деб эътироф қилганини танқид қилмоқда. Айни пайтда эса Америкалик қўмондонларни Уммат мустамлакадан озод бўлиши олдини олиш учун минтақада олиб бораётган урушларида уларнинг буйруқларини бажариш учун Анқарага тўпламоқда. Эрдоган исломий ҳамкорлик ташкилоти конференциясини ўтказишга чақирар экан яна алдади. Чунки у конференцияда ўзини гўё яҳуд вужуди ва Америкага қаршидек қилиб кўрсатди. Айни пайтда Ғарбий Қуддус ва Фаластиннинг катта қисми яҳудийларники эканини тан оладиган америкача «икки давлат» ечимини татбиқ қилишга зўр бермоқда. Шунингдек, яҳуд вужудига Фаластиннинг катта қисмини қонунийлаштириб, илмоний режимнинг яҳуд вужуди билан бўлган алоқасини мустаҳкамламоқда. Агар у ўз сўзида содиқ бўлганида эди яҳуд вужуди билан бўлган барча алоқаларини узган, уни тан олмаган ва икки давлат ечимини инкор қилган бўлар эди. Шунингдек у ечим фақат жиҳод деб эълон қилиб, ушбу буюк фарзни бажариш учун тайёргарлик кўрар эди. Лекин у бошқа исломий юртлар ҳокимлари каби ёлғончи ва хоиндир. Улар, шу жумладан Эрдоган Ғарбий Қуддус ва Фаластиннинг катта қисмини яҳудийлар босиб олишига ҳамда Америка ушбу вужудни кафолатлашига йўл берадиган Америка ечимини татбиқ қилиш учун ҳайқирмоқда.
Бошқа жиҳатдан Америка Ироқ ролини ишга соладиган кўринади. Чунки Америка Ироқ ҳукуматидан Америкага тобе илмоний Сурия режимини мустаҳкамлаш учун ИШИДга қарши кураш баҳонаси остида Сурияда роль ўйнаб беришни талаб қилди. Туркия эса курдларнинг Халқ Мудофааси отрядларига қарши Ироқни ҳамкорликка чақирди. Лекин бу иш қачон Америка рухсат берсагина содир бўлиши мумкин. Чунки Ироқ режими Америка томонидан юргизилади ва Америка билан хавфсизлик келишувлари бўйича битим тузган. Одатда Америка сиёсатда бир неча малайларга суянади.
Германиянинг Deutsch Welle (DW) телерадиостанцияси Туркиядаги манбаларга таянган ҳолда шундай хабар тарқатди: «Хулуси Акар Британия ва Франция элчилари минтақага ташриф буюришгани ва миллий партия ҳамда курдларнинг Халқ Мудофааси отрядларига тобе курд унсурлари бошқарадиган Сурия Демократик кучлари билан учрашганига қарши реакция билдирган». Британия ва Франциянинг ташриф буюришига қарши реакция билдириши Туркиянинг Америка таъсири остида эканидан дарак беради. Туркия бу икки давлат Курдистон ишчилар партияси ва Британияга малай жумҳурият халқ партиясига ёрдам бериш орқали Туркия ички ишларига таъсир қилишидан қўрқади. Чунки бу икки партия Британия фойдаси ва Эрдоган ҳукуматига қарши ишлайди.
Туркия Американинг ушбу демократик кучларни ташкил қилиши ва уларга ёрдам беришига қаршилик қилмади. Лекин курдларнинг ажралиб чиқишига қаршилик қилди. Чунки бу Туркияга таъсир қилади. Аммо худди мана шу кучлар Сурияда фаолият қилиши ва Америка йўлида уришишига қаршилик қилмайди.
Шундай қилиб Туркия Американинг минадиган уловига айланган. Америка ундан Умматнинг озод бўлишини олдини олиш ва Умматга қарши ифлос урушида фойдаланади. Шунингдек Туркия Америка тил бириктирувлари учун уяга айланган, Туркиянинг президенти Эрдоган унинг ифлос хизматкори. Туркия армиясининг қўмондонлари эса Америка нуфузи ва мустамлакасини ҳимоя қилиш учун минтақада унинг буйруқларини ижро қилишади. Улар аслида ўз Уммати ҳимоячиси ҳамда минтақага Америка, Ғарб ва Россия киришидан тўсадиган девор бўлиши ва пайғамбарлик минҳожи асосидаги рошид Халифаликни тиклаш учун ҳаракат қилаётганларга ёрдам берадиган нусрат аҳли бўлиши лозим эди. Аллоҳнинг изни билан шундай бўлажаклар, ана ўшанда бу давлат орқали турклар, курдлар, араблар ва ажамлар азиз бўладилар.
وَلَيَنصُرَنَّ اللَّـهُ مَن يَنصُرُهُ ۗ إِنَّ اللَّـهَ لَقَوِيٌّ عَزِيزٌ
«Албатта Аллоҳ Ўзига (яъни динига) ёрдам берадиган зотларни ғолиб қилур. Шубҳасиз Аллоҳ кучли, қудратлидир» [Ҳаж 40]
Роя газетасининг 2017 йил 27 декабр чоршанба кунги 162-сонидан
