Бизнинг ҳалқлар қачон зулмни хис қилишади?

Асрлар мобайнида бир Уммат вакиллари бўлиб яшаб келган Ўрта Осиё ҳалқларининг бугунги кундаги холатига назар ташлаган одам, мозори бир, бозори бир бўлган, бир-биридан қиз олиб, қиз бериб, қуда анда бўлиб, қариндошлик ришталари билан боғланган халқларнинг хозирги холатларидан хайратга тушмай иложи йўқ. Бунинг сабаби, бугунги кундаги Ўзбекистон билан қўшни давлатлар ўртасидаги чегара ўтказиш пунктларида рўй бераётган қийинчилик ва муаммолар оқибатидир. Чунки бу ўтказиш пунктлардаги узундан – узун навбат, авж олган порахўрлик ва юзсизларча муомала шу даражада авж олганки, бунинг оқибатида бир маротаба ўтган инсоннинг яна қайта у ерга яқинлашишликка юраги дов бермай қолади. Ёзнинг жазирама иссиқ кунларида ҳам навбатда турган одамларнинг кутиш учун бирон бир шароитни йўқлиги натижасида, у ерда турган ёши улуғ отахон ва онахонлар бўладими ёки ёш гўдак ва хомиладор аёллар бўладими, фарқсиз тик оёқда соатлаб қуёшнинг тиғи остида туришликка мажбур бўлмоқда.

Бу азоблардан қутулиб, амаллаб ичкарига киришганда эса, навбатдаги хўрликларга дуч келишади, у ерда турган божхона хизмати ҳодимлари томонидан бўладиган қўпол ва инсон шаънини ерга урувчи муомала шу даражадаки, ҳатто ўтаётган одамларни қўлидаги сумкасигача ичидаги нарсаларни тўкиб тинтув ўтказилади. Декларация тўлдириш мобайнида бирор хатога йўл қўйилса, ёшми қарими фарқи йўқ чаласаводдан олиб, ўқимаган қишлоқи деб хақорат қилишлик одатий ҳолга айланиб қолган, бундай хақоратларга учрамаслик учун эса одамлар пул бериб декларация ёздиришга мажбур бўлмоқда. Бундай холатлар Ўзбекистон билан қўшни давлатлар ўртасидаги ўтиш назорат пунктларида содир бўлмоқда. Яқинда зарур иш билан қўшни Қирғизистонга "Дўстлик" божхона пункти орқали ўтиб келишлигига тўғри келган бир аёлни хикоя қилишича, текширув пунктидан ўтаётган вақтда ўзи гувох бўлган нохақликларга эътироз билдирганлиги учунми ёки рўмол ёпинганлиги сабаблими божхона хизмати ҳодимлари томонидан қаттиқ камситилишга дуч келган. Аёлни алохида бир ҳонага олиб ўтиб божхона хизматини аёл ҳодимлари томонидан ҳар бир кийимини алохида – алохида ечинтириб текширишган ва ҳатто ички кийимларигача ечинтириб ўтириб туришликка мажбур қилишган. Бундай ишлар эса аксар холатда содир бўлмоқда. Қамоқдаги биродарларимизни берган хабарларида ва улар билан учрашувга бориб келган аёлларини айтишларича ҳудди шундай текширувлар қамоқхона ичкарисида ва учрашувга кирган ва чиқаётган вақтларида амалга амалга оширилар эди. Энди бўлса бундай текширувлар Ўзбекистон божхона ҳодимлари томонидан ҳам қўлланилмоқда.

Ўтмишга назар ташласак, бир Уммат вакиллари, яъни ўзбек, қирғиз, қозоқ, тожик ва туркманларни тили бир, дини бир, урф – одатлари бир бўлган бу ҳалқларнинг бугунги кундаги бу азоб ва хорликларининг келиб чиқишини сабаблари нимага бориб қадалади?

Мустамлакачи капитализмнинг "бўлиб ташлаб, хукмронлик қил" деган шиорига асосан , эт билан тирноқдек бир – бирига қондош ва жондош бўлган бу халқларнинг ўрталарига сунъий чегаралар тортиб, устиларига қўғирчоқ ва малай хокимларни ўтқазиб, улар воситасида ўз ҳалқини сиёсий ва иқтисодий жихатдан қолоқ ва қашшоқ холатда ушлаб туриб, бошқараётган хўжайинларини инсон хуқуқлари ва ўзлари даъво қилаётган демократик тамойилларини бузилишлиги ва поймол қилинишлиги билан заррача ишлари йўқ, чунки уларга моддий манфаатдан бошқа нарсаларнинг қиймати йўқ.

Бугунги кунда 27 давлатни ўз сафида бирлаштирган Европа Иттифоқи нима учун тили бўлак, урф – одатлари бўлак ва ҳаттоки диндаги қарашлари бошқа – бошқа бўлган (бири католик, бири православ, протестант) ҳалқларининг бир иттифоққа бирлаштиришга бунчалик қаттиқ ахамият беришининг сабаби нимада? Нима учун у давлатларни бирлаштиришга харакат қиладию, мусулмон ўлкаларини эса миллатчилик ва ватанпарварлик каби тор ва саёз фикрлар билан бўлиб ташлашликка харакат қилишади?

Чунки бу мустамлакачи давлатлар куч бирликда эканлигини, бирлашган ҳалқни енгиб бўлмаслигини жуда яхши билишади. Шунинг учун ҳам Ислом Уммати ҳалқларини бўлиб ташлаб, заиф ва ночор холатда ушлаб туришлик орқали, бу давлатларни хом – ашё базасига айлантириш билан моддий бойликларга эгалик қилишлик осон кечади.

Демократия, инсон хуқуқлари эса улар учун соф моддий манфаатни қўлга киритишлик учун бир қуролдан бошқа нарса эмас.

Ҳизб ут-Таҳрирнинг Ўзбекистондаги медиа офиси Салохиддинов Али