Исломий юртларнинг бойликлари ва иқтисодий потенциаллари
بسم الله الرحمن الرحيم
Исломий юртларнинг бойликлари ва иқтисодий потенциаллари
المسلمون شركاء في ثلاث،في الماء، والكلإ، والنار
“Мусулмонлар уч нарсада шерикдирлар: сув, ўт-ўлан ва оловда”
Жазоир
Майдони: 2 381 740 км².
Аҳолиси: 40 375 954 киши (2016й 1 июль ҳолатига, 99 фоизи мусулмонлар).
ЯИМ (Ялпи Ички Маҳсулот): 161 млрд долларни ташкил қилган (2016й).
Бугунги мақоламизда Африка қитъасида жойлашган исломий юртлардан бири – Жазоир ҳақида сўз юритамиз. Бу юртнинг асосий бойлиги энергия манбаларидан иборатдир. Ундан ташқари, бир қанча табиий ресурслари ҳам бор ва маълум даражадаги иқтисодий потенциалга ҳам эга. Шулар тўғрисида қуйида маълумот берамиз.
Жами олтин захираси: 173.6 тонна (2017 йил ноябрь ҳолатига). Жазоир жами олтин захираси бўйича дунёда 25-ўринни банд қилиб турибди.
Қуйида бу юртда маълум йилларда қазиб олинган баъзи табиий бойликларини келтирамиз:
Нефть: 68.5 млн тонна (2016й, дунё бўйича 18-ўрин). Нефть захираси 1.5 млрд тоннани ташкил қилади.
Табиий газ: 93.152 млрд м3 (2016й, дунё бўйича 9-ўрин). Табиий газ захираси эса 4.5 трлн м3 ни (дунё бўйича табиий газ захираларининг 2.4 фоизига тенг) ташкил қилади.
Шунингдек, баъзи қазилма бойликларининг тасдиқланган захиралари қуйидагича кўриниш олган:
Темир рудаси – 985 млн тонна;
қўрғошин – 500 минг тонна;
барит – 9 млн тонна (дунё бўйича барит захираларининг 1.3 фоизига тенг);
фосфоритлар – 580 млн тонна (дунё бўйича фосфоритлар захираларининг 8.5 фоизига тенг);
уран – 19.5 минг тонна;
симоб – 20.6 минг тонна (дунё бўйича симоб захираларининг 15.3 фоизига тенг).
Энди бу юртда маълум йилларда ишлаб чиқарилган баъзи маҳсулотлар ҳақидаги маълумотлар билан таништирамиз:
Автомобиль: 42 минг дона (2016й).
Электр-энергияси: 78 Твт/соат (2016й).
Цемент: 11.4 млн тонна (2013й).
Қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари:
Буғдой: 2.4 млн тонна (2014й), ҳосилдорлик 14.8 ц/га.
Жами дон ва дуккакли экинлар: 3.6 млн тонна (2014й).
Қўй: 27.8 млн бош (2014й).
Барча турдаги уй қушлари: 130 млн дона (2014й).
Ёғоч: 8.5 млн м3 (2014й).
Эслатма: юқорида келтирилган маълумотлар расмий статистикада эълон қилинган маълумотлардир. Бу маълумотларни излашда уларнинг мумкин қадар энг янгилари эканлигига алоҳида эътибор қаратилди.
Ҳизб ут-Таҳрирнинг Ўзбекистондаги медиа офиси. Фаррух
18.12.2017й.
