ПУЛ

 Олтин низоми

(“Исломда иқтисод низоми” туркумидан)

بِسْمِ اللهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيم

وَابْتَغِ فِيمَا آتَاكَ اللَّهُ الدَّارَ الآخِرَةَ وَلاَ تَنسَ نَصِيبَكَ مِنَ الدُّنْيَا وَأَحْسِنْ كَمَا أَحْسَنَ اللَّهُ

إِلَيْكَ وَلاَ تَبْغِ الْفَسَادَ فِي الأَرْضِ إِنَّ اللَّهَ لاَ يُحِبُّ الْمُفْسِدِينَ

– “Аллоҳ сенга ато этган молу давлат билан охиратни истагин ва дунёдан бўлган насибангни унутма. Аллоҳ сенга эҳсон қилгани каби сен ҳам эҳсон қил. Ерда бузғунчилик қилишга уринма, чунки Аллоҳ бузғунчиларни суймас”. (Қасос:77)

 Олтин низоми

Агар давлат ўзининг ички ва ташқи муносабатларида олтин пулни ишлатса ёки ичкарида ишлатиш ёхуд ташқарига чиқариш учун олтинга айланиши мумкин бўлган қоғоз пулни ишлатса, бу айлантириш барқарор нархда турса, яъни қоғоз пул бирлигининг маълум миқдордаги олтинга айланиши ёки аксинча, олтиннинг қоғоз пулга айланиши муайян нарх билан белгилаб қўйилган бўлса, бундай давлат олтин низоми асосида юраётган бўлади. Бундай ҳолатда мамлакатдаги пулнинг нархи олтиннинг нархи билан чамбарчас боғлиқ бўлиши табиийдир. Товарга нисбатан олтиннинг нархи кўтарилса, пулнинг ҳам нархи кўтарилади, пасайса, пасаяди.

Олтинга асосланган пул ўзига хос белгиларга эга бўлади. Бундай пул бирлиги муайян айирбошлаш билан олтинга боғланади, яъни қонунан унинг таркибида маълум миқдорда олтин бўлади.  Олтиннинг экспорти ва импорти эркин жорий қилиниб, одамларнинг пул ёки қуйма олтин ёки олтин рудаларига эга бўлишлари, уларни олиб чиқиб кетишлари бемалол бўлади.

Олтин давлатлараро эркин муомалада бўлгач, ҳар бир шахс хоҳласа чет эл валютасини сотиб олади, хоҳласа олтинни юборади. Ўзига камчиқим воситани танлаб олаверади. Агар олтин баҳосига уни юбориш чиқимлари қўшилганда бозордаги чет эл валютаси нархидан ошиб кетса, валютани юборгани яхшироқ. Агар олтинни валютага алмаштириш нархи қимматроққа тушса, олтинни юборгани афзалроқ.

Ҳизб ут-Таҳрирнинг Ўзбекистондаги медиа офиси. Салоҳиддин

01.09.2019й