بسم الله الرحمن الرحيم

Роя газетаси:

Сурияда қийин аҳволда қолган Америками ёки Россия?!

2018 йил 22 август куни АҚШ президентининг Миллий хавфсизлик масалалари бўйича маслаҳатчиси Жон Болтон бундай деди: «Женевада рус ҳамкасбим Патрушев билан учрашамиз. Бироқ у бизга Россия билан Эрон манфаатлари уйғун келмаётганини билдирди. Шу боис биз руслар ўйнайдиган роль хусусида ҳам суҳбатлашишимиз аниқ. Улар билан Суриядаги курашни ҳал этиш тўғрисида қандай келишувга келишимиз ўшанда маълум бўлади. Бироқ бизнинг аввалдан ягона шартимиз бор, яъни, эронлик барча кучлар Суриядан Эронга олиб чиқиб кетилиши шарт. Вашингтон Москва билан сўзлашувларда кузир картага эга. Чунки руслар айни дамда Сурияда қийин аҳволда қолишган».

Америка русларнинг Суриядаги аҳволини ҳамда улар ўйнашлари керак бўлган роль АҚШ томонидан белгиланаётганини очиб ташлади. Зеро, Америка ўзининг малайи Башар Асад ва унинг режимини қутқариб қолиш учун русларни Сурияга ўзи тортган эди. Маълумки, бу нарса 2015 йил 29 сентябрда Обама россиялик ҳамкасби Путин билан учрашиши ортидан бўлиб ўтган. Кейин бир неча ой ўтгач, руслар Суриядан кучларни олиб чиқиб кетмоқчи эканликларини маълум қилишди. Бу ҳақда Путин: «Россия асосий мақсадларини амалга ошириб бўлди, Суриядаги қўшинларидан катта қисмини икки-уч кун ичида олиб чиқиб кетади. Бизнинг 2015 йил 30 сентябрда бошланган Суриядаги ҳарбий амалиёт харажатларимиз 33 миллиард рубл (425 миллион евро)ни ташкил қилмоқда», деган эди. Бироқ Америка русларга зарбалар йўллашлари учун координаталарни етказиб бериб туриш ва мухолафатга оғир қуролларнинг етиб боришини олдини олиш каби ҳарбий келишувлар билан уларни Сурияда қолишга қизиқтирди. Руслар Сурияда ўралашиб қолиш ва улкан зиёнлар кўришдан хавфсираётган эди. Ҳалаб жангида боши берк кўчага кириб қолишган пайтда ҳам, Америка ўзининг одами Эрдоганни уларга ёрдам бериши ва Фурот қалқони амалиёти орқали Америка режасини амалга ошириши учун ишга солди… Кейин Эрдоган 2016 йил 9 октябрда Путин билан учрашиб, у билан Ҳалабдан қўзғолончиларни олиб чиқиб кетиш ҳамда шаҳарни руслар билан режимга топшириш устида келишди. Ўшанда Эрдоган энг катта хиёнатни содир этди.

Америка русларга ўзининг такаббурлик ва димоғдорлигини намойиш қилмоқда. Русларнинг кўзи ўнгида Асад режими объектларига зарба бериб, бу билан уларнинг Америка босими остида эканликларини, ўз ҳадларини билишлари кераклигини, кузир карта эса, Америка қўлида эканини, Америкасиз руслар ҳеч нарса қила олмасликларини билдириб қўйяпти. Ҳақиқатдан ҳам, руслар «АҚШ Сурияда якуний ечимга келишга эътибор бермаяпти», дея шикоят қилишди. Америка бўлса, руслар Сурияда ёмон аҳволда қолишди, демоқда. Чунки Идлиб мавзусида Америка розилик бермаса, руслар Идлиб томон бир қадам ҳам ташлай олмайди. Зеро, қандай роль ўйнашлари кераклигини фақат Америка белгилайди. Руслар то Америка ва унинг Туркия, Саудия сингари малайлари ҳамда уларнинг таъсири остига тушиб қолган гуруҳ етакчилари билан тил бириктирмагунча Ҳалаб, Ғута ва Даръада ғалабага эриша олмаслигини яхши билади. Шу боис ҳам Болтон Идлиб амалиётлари хусусида «АҚШ-Россия ўртасида ҳеч қандай келишув йўқлиги»ни айтди. Чунки руслар тезроқ ечимга келиш учун Идлиб мавзусини тезлаштириб, режим назоратига ўтказиб беришни талаб қилишмоқда. Аммо Америка эса, шошилмаяпти. Чунки у қандай қилиб тўла якуний ечимга эришиш мумкинлиги ҳақида ўйлаяпти. Масалан, агар Америка Идлибни режим назоратига топшириб қўядиган бўлса, унга мухолафат керак бўлмай қолади ҳамда қўзғолон оловини ўчириш йўлида янги режим тузишда мухолафатдан кузир карта сифатида фойдаланиш имкони йўқолади. Шунинг учун Америка мухолафатга муҳтож. Акс ҳолда, унинг ҳамда Эрдоган ва Саудлар оиласи каби малайларининг айби одамлар олдида очилиб қолади. Бунинг натижасида, янги режим тузиш қийинлашиб, иш мураккаблашиб кетади. Шунингдек, Сурия аҳлининг ғазаб олови янада ёниб, қўзғолон чўғи аввалгидан ҳам қаттиқ алангалаб кетади…

Учрашувдан сўнг Болтон «Бизнинг рус ҳамкасбимиз билан сўзлашувимиз турли регионал масалалар ҳақида бўлди… Бирмунча олдинга силжидик… Эрон кучларининг Сурияда туришини муҳокама қилдик. Аммо Вашингтон унинг чиқиб кетишини мақсад қиляпти… Мен Россия президентининг бу масалада биз билан ҳамкор бўлади, деган фикрдаман», деди. Демак, Америка чалғитишга ва Сурия масаласини ўзгартириб, уни Сурияда Эроннинг туриш-турмаслиги масаласига айлантиришга ҳаракат қиляпти. Ҳолбуки, Америка ўтган етти йил мобайнида Эроннинг Сурияда туришига рухсат бериб, бирор марта ҳам чиқиб кетишини талаб қилмаган эди. Чунки Эрон Сурияда ўзига юкланган ифлос вазифаларни мутаассиб гумашталари ёрдамида адо этиб келди. Бугун эса, Америка Эроннинг Сурияда туриши мавзусини қўзғаб, гўё Сурия аҳлининг асосий талабидек, диққатни шунга қаратяпти, руслар билан музокара мавзусига айлантиряпти! Афтидан, Америка сурияликларни Асад режимини ағдариш талабидан чалғитиб, Эрон босқинчилигидан озод бўлиш масаласи билан машғул қилмоқчи. Шу билан уларни «нол» нуқтасига, режим чангалига қайтармоқчи бўляпти! Ҳа, бу мустамлакачи кофир давлат мана шундай содда йўл билан, содда инсонларни алдашга уриняпти! Америка расмийси Болтон ҳам Эроннинг Суриядан чиқиб кетишига русларнинг қарши чиқмаслигини маълум қиляпти.

Мана шулардан кейин русларнинг чиқиб кетишига оид талаблар янграмоқда. Болтон – улар қийин аҳволда қолди, яъни чиқиб кетишмоқчи деди. Шу боис руслар боши берк кўчага кириб қолишгани сабабли, Америка қўлида – уларни келажакда Суриядан чиқариб юбориш учун – кузир карта мавжуд. Ана ўшанда Сурия руслардан ҳам озод бўлади-қолади! Сурия режими эса, кеча русларни аралашишга чақирган бўлса, бугун уларни чиқариб юбораётган режим сифатида обрўси ошади. Шунинг учун Россия президентининг матбуот котиби Дмитрий Песков Болтонга «Россия Сурияда қийин аҳволда қолди, дейиш хато, хусусан, бундай баёнотни АҚШ томонидан айтилиши жуда ғалати. Чунки Сурияда америкалик аскарлар ҳам бор», дея раддия берди. Яъни, у сиз америкаликлар ҳам биз каби қийин аҳволда қолгансиз, демоқчи! Дарвоқе, Америка Суриядан чиқиб кетмоқчи эканини билдирган эди. Аммо Саудлар оиласидаги унинг малайлари чиқиб кетмаслигини илтимос қилишди. Шунда Америка уларга «Бунинг бадалини тўланглар», деди. Улар Сурияни қайта ободонлаштириш номи остида яқинда АҚШ армиясига 100 миллиард доллар ўтказиб беришларини маълум қилишди. Шу боис мабодо келажакда Америка чиқиб кетгудек бўлса ҳам, руслардан кейин чиқиши аниқ. Буларнинг барчаси, қонхўр режимни сақлаб қолишни ва унга қарши бирорта амалиёт содир этилишини олдини олиш учундир.

Америка бошқа аввалги жанглар каби, Идлиб жангларини ҳам идора қилиб турганини намоён қилмоқда. Русларга ва режимга олға босиш ёки тўхтаб туриш учун чироқ ёқиб бераётган ҳам удир. Шу боис Болтон «Биз ҳарбий позицияга қараганимизда, қаттиқ хавотирни ҳис қиляпмиз. Асадга ҳеч шубҳа қолдирмайдиган равишда шуни очиқ маълум қиламизки, биз Идлибда бирор қўшимча ҳарбий амалиёт бошланадиган бўлса, унинг кимёвий ёки биологик қуролларни ишлатмаслигига умид қиламиз. Аммо Идлибда бирор кимёвий ёки биологик қурол қўлланадиган бўлса, Америка бунга қарши кескин жавоб беражак», деди. Туркия Ташқи ишлар вазири Москвада 2018 йил 24 августда «Ҳар қандай ҳарбий ечим нафақат минтақа, балки бутун Сурия келажаги учун офат бўлиши муқаррар», деди. Унинг Туркия Мудофаа вазири ва Разведка раиси ҳамроҳлигида Путин билан учрашишга ҳозирланиши эса, масаланинг жиддийлигига далолат қилади. Чунки Туркия руслар билан алоқа қилиш ва ишлаш бўйича АҚШ вакили ҳисобланади.

Руслар Сурия муаммосини тезроқ ҳал этиб, қутулишни исташяпти. Бироқ Америка ўз тобелари билан биргаликда, Суриядаги ҳолат қандай бўлишини кутяпти. Улар Сурия аҳлини алдамаётганларига ва уларни режимга сотмаётганларига, фақат уларнинг манфаати учун ҳаракат қилаётганларига қандай ишонтириш йўлини излашяпти. Чунки Сурия аҳли Саудлар оиласининг ҳам, Эрдоганнинг ҳам, бошқа малайларнинг ҳам Америка билан қанчалар манфур фитна тўқиётганини аллақачон англаб етган.

Шунинг учун, илмоний режим ағдарилаётган пайтда одамлар буни кўра олишлари ҳамда уларга қарши Америка бошчилигида бутун минтақа давлатлари тил биктираётганини англаб етишлари учун уларнинг онгли бўлиши энг муҳим масаладир. Улар шуни англаб етишлари лозимки, агар режим Америка ва унинг тобелари ёрдамида ағдариладиган бўлса, улар Косова аҳлига ўхшаб қарамга айланиб қоладилар. Агар бундай бўладиган бўлса, мусибат жуда қаттиқ бўлади. Чунки улар одамларга таъсир ўтказиб, уларни Ислом ва мусулмонлар номидан илмоний тузумни барпо қилишга ундайдилар! Мана, жамоалар амалда бундан таъсирланиб, куфр асосидаги бундай ифлос таклифни қабул қиладиган бўлиб қолишди. Шунинг учун Латиф-ҳар нарсадан хабардор Аллоҳ барчаларининг ҳақиқий башараларини фош этиб, шармандасини чиқарди. Нима бўлишидан қатъий назар, Аллоҳ эртага хоинлар макрини барбод этиб, Ўз дўстларига нусрат беради ва уларни Пайғамбарлик минҳожи асосидаги рошид Халифаликда мужассам бўлувчи динларини барпо этишга муваффақ қилади. Бу, Аллоҳнинг изни ила, бўладиган ишдир.

Роя газетасининг 2018 йил 29 август чоршанба кунги 197-сонидан