بِسْمِ اللهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ

  Давлат чегаралари – муаммолар манбаи

Марказий Осиё давлатларининг чегаралари орасида энг мустаҳкам бўлган Ўзбекистон, қўшни давлатлар билан айнан шу чегараларни янада мустаҳкамлаш орқали хавфсизликни таъминлашни ўйламоқда. Лекин чегарадош давлатларнинг аксар аҳолиси мусулмонлар эканлигини ҳисобга олсак, бундан кўзланган мақсад бошқа эканлиги ойдинлашади. “Озодлик”нинг хабар беришича, “Ўзбекистон фуқароларининг автомашиналарини вайрон қилган қирғизистонликлар қўлга олинди. Қирғизистоннинг Баткен вилоят милицияси Ўзбекистоннинг Сўх эксклавига элтувчи йўлда Ўзбекистон фуқароси Хурсанжон Илёсовнинг Нексия автомашинасини тошбўрон қилган қадамжойлик Ғайрат Исақов 27-май куни қўлга олинганини билдирди. Хабарда айтилишича, воқеа 23-май куни Қирғизистоннинг Ўрўзбеков қишлоғи ҳудудида юз берган.

Қирғиз милициясининг билдиришича, 14-май куни Сўхда яшовчи Ўзбекистон фуқаросининг “Мерседес-Бенц” машинасини вайрон қилган икки қирғизистонлик ҳам қамоққа олинган. Мазкур икки воқеа юзасидан жиноят иши очилган. Сўх Ўзбекистоннинг Қирғизистон ҳудудидаги эксклавидир. Фарғона вилоятига қарашли Сўх туманида олтмиш мингдан ортиқ аҳоли истиқомат қилади.”

Ўрта Осиё давлатлари “мустақиллик”ка эришгач, бир-бирларининг ҳудудларида Сўхга ўхшаган “эксклав” худудлар қолиб кетди. Албатта, бу мустамлакачиларнинг ҳийлаларидан бири бўлган. Масалан, мана неча йиллардан бери Сўх тумани борасида Қирғизистон ва Ўзбекистон ҳалигача бир битимга келишгани йўқ. Сўх тумани орқасидан қанчадан-қанча муаммолар келиб чиққанини жуда яхши биламиз. Биринчи навбатда, бу муаммоларнинг биринчи сабаби миллатчиликдир. Айнан шу миллатчилик, ўзбекни қирғизга душманлик кайфиятида ушлаб туришлик учун мустамлакачилар ўйлаб топган чегараларни мустаҳкамлашни, ҳозирда яҳудий Каримов “қойиллатиб” бажараяпти.

Битта оддий мисол, Фарғона вилояти Олтиариқ туманида ҳозир айни бодринг пишиғи мавсуми. Бодринг эса улгуржи бозорда 1 кг 100-150 сўм атрофида сотилмоқда. Энди фараз қилинг, бир кило гўшт олиш учун деҳқон бечора, ана боринг 1 кг бодринг 200 сўм бўлгандаям, 100 кг дан ортиқ бодринг узиб сотиши керак экан. Ички бозорда эса бодрингга талаб оз, аксинча Фарғона вилояти билан чегарадош бўлган Қирғизистонда эса талаб юқорироқ. Лекин чегаралар беркитилган, “хавфсизлик” нуқтаи назаридан. Бу пасткаш яҳуд, халқнинг қўлидаги охирги нонини ҳам тортиб олаётгани одамни энсасини қотиради.  

Нима, ўзбеклар ва қирғизлар бир-бирига душманмидики, уларнинг орасига чегара қўйилади, уларнинг ораси сунъий равишда тўсилади, Сўхни баҳона қилиб турли хил можаролар қўзғатилади? Буларнинг ҳаммаси, мусулмонларнинг бирлашиб кетишидан қўрққан ҳолда ҳукуматнинг қилаётган ҳийла-найрангларидан бошқа нарса эмас. Биз, мусулмонлар, шуни доимо ёдда тутишимиз керакки, миллатидан, тилидан, ирқидан қатъий назар, ҳаммамиз мусулмонмиз, бизнинг динимиз бир, эътиқодимиз бир!  

Халифалик давлатида мусулмонлар ўртасида ҳеч қандай чегара ва тўсиқлар бўлмайди, балки душман кайфиятидаги давлатлар билан чегаралар мустаҳкамланади. Шунингдек, ғайримусулмон давлатлар билан, агар улар билан уруш ҳолати бўлмаса, бемалол савдо-сотиқ ва бошқа ишлар юзасидан алоқаларни ўрнатиш мумкин бўлади, яъни давлат бунга тўсқинлиқ қилмайди. Шундан келиб чиққан ҳолда, ўзингиз бир фикр қилинг, бизнинг душманимиз аслида ким ?!

Фаррух

30.05.2014