Иброҳим келишувларини туркий давлатларга кенгайтириш таклифига муносабат

بسم الله الرحمن الرحيم

50 дан ортиқ раввин АҚШ президенти Дональд Трампга Иброҳим келишувларини кенгайтириш ва унга туркий давлатларни ҳам қўшиш бўйича расмий мурожаат билан чиқди. Уларнинг фикрича, бу қадам яҳуд вужуди ва мусулмон давлатлари ўртасидаги муносабатларни мустаҳкамлашга хизмат қилади. Иброҳим келишуви (Abraham Accords) – яҳуд вужуди ва бир қатор араб давлатлари ўртасида бу жиноятчини расман тан олиш ва у билан дипломатик муносабатларни нормаллаштириш бўйича тузилган келишувлардир. Иброҳим келишувларини ёйиш билан боғлиқ таклифларни яҳудий лоббилари ва раввинлари билдираётган бўлса-да, бу ташаббусдан кўпроқ АҚШ манфаатдор. Буни яҳуд вужуди ва Бирлашган Араб Амирликлари (БАА) ўртасида имзоланган биринчи Иброҳим келишувлари Оқ Уйда АҚШ раҳбарлигида амалга ошгани ҳам тасдиқлаб турибди. Дунё иқтисодининг 80 фоизини ташкил қилувчи бойликларга эга Яқин Шарқ халқлари битта тилда сўзлашиб, ягона дин – Исломга эътиқод қилади.      Уларнинг бошқарувига тиқиштирилган демократиянинг абсурдлиги фош бўлиб, сиёсий, мабдаий-мафкуравий бўшлиқ пайдо бўлган. Мана шу омиллар миллий ва ватаний шаклда парчаланган давлатчалар ҳолидаги минтақани тез орада бирлашишига олиб келиши тайин. Шундан хавотирга тушган мустамлакачи Ғарб бу минтақада фитна уруғини экиш, бузғунчиликни ёйишда чегара билмайдиган ва мусулмонларга нисбатан чексиз адоватга эга бўлган яҳудий вужудини сақлаб қолишга уринмоқда. Бу фикрни АҚШ собиқ президенти Жо Байденнинг (Исроил) бўлмаса, биз уни, албатта, пайдо қилардик, деган сўзи ҳам тасдиқлайди.

Яҳуд вужуди махфий маълумотларни етказиш, мухолиф сиёсий етакчиларга суиқасд уюштириш ва бошқа шунга ўхшаш жирканч ишларда Америкага хизмат қилиб келади. Шу сабабли, Америка саратон илдизи бўлган бу вужудни минтақа бўйлаб кенгайишига имкон беряпти. Иброҳим келишувлари имзоланган 2021 йилда яҳуд вужуди дурузлар яшайдиган минтақаларни ва Жўлон тепалигидан анча ичкаридаги Сурия ерларини назорат қилган бўлса, ҳозирда ўша ерларни кенгайтириш ҳаракатига тушган. Бундан мақсад – шаръий бошқарувни талаб қилиб келаётган мусулмонлар орасида уларнинг бирлашувига йўл қўймайдиган кучли яҳудий давлатини ташкил қилишдир. Шунингдек, минтақадаги бошқа давлатларнинг обрўсидан юқорироқ вазнни бу жиноятчи вужудга тиклаб беришдир. Бу билан мусулмонларнинг фикрий, сиёсий кураши (Исроил)га йўналтирилиб, Америка ва Ғарбга бўлган адоват сусаяди. Ва мусулмон ўлкалар ва яҳуд вужуди бир-биридан ҳимояланишда АҚШга суянади ва ундан ёрдам сўраб мурожаат қилиш ягона ечимга айланиб қолади.

Араб-(Исроил) муносабатларини нормаллаштиришга қаратилган бу заҳриқотил келишувга маккорона жирканч режалар асосида атайлаб Иброҳим алайҳиссалом номи танланган. Чунки Иброҳим алайҳиссалом пайғамбарлар отаси ва шариатларнинг асоси бўлган тавҳид йўлининг бошчисидир. Шунингдек, саййидимиз Муҳаммад алайҳиссалом ва бошқа пайғамбарлар насл жиҳатдан ҳам Иброҳим алайҳиссаломга боғланади. Бу жирканч келишувга Иброҳим алайҳиссалом номи танланиши мусулмонлар оммасини босқинчи яҳуд вужудига аҳли китоб деган эътиборда эҳтиром ва ўртада тузилаётган келишувларга умид билан қарашни пайдо қилишни мақсад қилади.

БАА ва яҳуд вужуди ўртасида келишув имзолангани ортидан араб давлатлари ва мусулмон ўлкалар иккига – қаршилар ва хайрихоҳлар гуруҳига бўлинди. Қарши чиққанлар Фаластин халқини фақат сўз ва баёнотлар билан дастаклаган, амалда эса бирор фойдали иш қилмаган Эрон, қисман Малайзия ва Туркия бўлди. Туркияда 2016 йил 15 июлдаги давлат тўнтаришига уриниш ҳаракатини молиялашда БААни айблаб, унга нисбатан Эрдўған режими босим қўллай бошлаган ва ўртадаги алоқалар тобора ёмонлашиб борган эди. Орадан 4 йил ўтиб Америка Оқ уйда БААни яҳуд вужуди билан бошини қовуштирганини Туркия ўзига нисбатан хатар сигнали, деб билди. Туркия ўз манфаатларига хатар пайдо бўлаётгани сабаб сиёсий таранглик чиқаришга уриниб, элчисини у ердан чақириб олди. Бироқ маккор Эрдўған бу чораларни Ғазоликлар учун амалга оширганини айтди ва БААни мазлум Фаластин халқига хиёнат қилганликда айблади. Яҳуд вужуди эса, ўзи билан келишув имзолашнинг манфаатли жиҳатларини намойиш қила бошлади. Бегуноҳ Фаластин аҳлини оммавий ва муттасил қирғин қилган ойларда ҳам тижорий алоқаларни махфий тарзда юритган Эрдўған Туркиясининг “яхшилигини” яҳуд вужуди унутди! Чегарадош бўлмаса ҳам БААни Туркия билан баҳсли бўлган Шарқий Ўрта ер денгизидаги фаолиятларга жалб қила бошлади. БАА АҚШдан 50 та F35 қирувчи учоқлари, 18 та MQ-9 reaper дронларини сотиб олишига яҳуд вужуди розилик билдирди. Шунингдек, БАА Тел-Авивда элчихона очди, божхона, тижорат ва туризм масалаларида келишув имзолади ва унга яҳуд вужуди ишлаб чиқарган замонавий технологиялардан фойдаланиш имконияти берилди. Энди БАА Иброҳим келишувларини қабул қилиши ортидан маҳрум бўлган нарсаларга назар ташлайлик. БАА четдан сотиб олган ҳарбий қуролларни АҚШ ва яҳуд вужуди манфаатларини ҳимоя қилиш йўлидагина ишлата олади. Ва унинг эътиборича бу йўлда мусулмонлар, ҳатто ўз халқи қонини тўкиш қонуний ҳисобланади. Агар бу қуроллардан бошқа мақсадларда фойдаланишга уриниш кузатилса, бу техникалар Вашингтон тарафидан ўчириб қўйилади. БАА БМТнинг Фаластинлик қочқинларга ёрдам кўрсатиш агентлиги UNRWAга пул ажратишни тўхтатди. Шундан сўнг 6 миллион фаластинликка ёрдам кўрсатиши айтиладиган мазкур хайр-эҳсон ташкилотининг имкониятлари кескин қисқарган.

Бу заҳриқотил келишувни қабул қилганлар сони ортгач, икки давлат ечими ва Қуддуснинг статуси масаласи араб давлатларининг кун тартибидан тушди. Иброҳим келишувларининг дастлабки бандларида хавфсизлик масаласи келтирилган, аммо лойиҳанинг ҳеч бир жойида Фаластин номи келтирилмаган. Агар бу келишувдан мақсад тинчликни таъминлаш бўлса, бирламчи эътибор Фаластинга қаратилган бўларди. Аксинча, бу келишув Фаластин муаммосини яҳуд вужудининг ички масаласи деб қарашни ва унга аралашмасликни талаб этади. Шу сабабли фаластинлик болакай мусулмон қўшинлар ва раҳбарларни Аллоҳга шикоят қиламан, деган пайтда бу раҳбарлар Иброҳим келишувига биноан яҳуд вужуди ҳимояси билан банд эди.

Хулоса ўрнида шуни таъкидлаймизки, яҳуд вужудига фақат қўшнилари билан арзимас рақобат курашларига кирган эсипаст режимлар ҳамда Америкага қарам бўлган ва ундан ёрдам олиш истагидаги хоин раҳбарлар яқинлашмоқда. Шу эътибордан қарасак ва шу мавзуда тарқатилган хабарларни кузатадиган бўлсак, Иброҳим келишувларига туркий давлатларни ҳам қўшиш бўйича таклиф Озарбайжон тарафидан чиққан кўринади. Ҳеч кимга сир эмаски, озар ҳукумати бу жиноятчи вужуд билан яқин алоқада бўлиб келмоқда. Муборак Фаластин ва Ғазони вайрон қилиб, минглаган мусулмонларни қатл ва майиб-мажруҳ қилган, айниқса аёллар ва болаларни кўпроқ ўлдириш бўйича армияси ичида ўзаро мусобақа уюштирган босқинчи яҳуд вужудини айнан Озарбайжон ҳукумати нефт билан узлуксиз таъминлаб келяпти. Яна маълумки, Озарбайжон ва Россия алоқаларида сўнгги пайтларда бирмунча совуқлик ҳукмронлик қиляпти. Бу, албатта, руслар тарафидан Озарбайжоннинг фуқаровий самолёти уриб туширилгани билан боғлиқ. Кўпроқ эҳтимолга кўра, Илҳом Алиев бевосита Америка қўллаб-қувватловига эришишда яҳудлардан воситачилик қилишни сўраган бўлиши, бунинг эвазига эса, Озарбайжоннинг ҳам Иброҳим келишувларига қўшилишини, шунингдек, қозоқ ва ўзбек ҳукуматларини ҳам бунга кўндиришни зиммасига олган бўлиши мумкин.

 Гарчи ҳозирда бу фақат норасмий таклиф даражасида бўлса-да, унга эътиборсизлик билан қараб бўлмайди. Чунки мазкур келишув Аллоҳ ва Росули ﷺга ҳамда Ислом Умматига нисбатан улкан хиёнат ҳисобланади. Хусусан бу – Муборак Фаластиндаги мазлум мусулмон биродарларимиз ярасига туз сепишдек жирканч бир ишдир. Аслида, агар қозоқ ва ўзбек режимларида озгина журъат бўлганида, бундай таклиф янграши биланоқ унга қарши кескин муносабат билдиришлари керак эди. Чунки Иброҳим келишувига қўшилиш таклифи Исломий юртлар ва озгина ғурури бор ҳар қандай мусулмонга нисбатан қаттиқ ҳақорат ва пастга уриш ҳамда Фаластинлик мусулмонлар қони устида савдолашиш ҳисобланади. Бироқ афсуски, ҳар доимгидек бу режимлар лом-мим дейишмади, ўзларига қабристон сукунатини муносиб кўришди. Албатта, бунга ҳайрон қолмаса ҳам бўлади. Зеро, уларнинг ўлчови манфаатга асосланган бўлиб, агар мана шу келишувдан бирор манфаат чиқадиган бўлса, унга қўшилишдан ҳам тап тортишмайди.

Биз раҳбарлари ўзини мусулмон санайдиган ушбу режимларни қаттиқ огоҳлантирамиз! Ҳозиргача лаънати яҳуд вужудини давлат сифатида тан олиш ва у билан тиғиз алоқалар ўрнатиб келишдек улкан жиноят ва хиёнатга қўл уриб келаётганингиз етмаганидек, энди Иброҳим келишувига қўшилишдек булардан-да ёмонроқ ишни қилишни ҳатто хаёлингизга ҳам келтирманг! Бинобарин, бундай ҳақоратли таклифни ҳеч бўлмаса бир оғиз қоралаб  қўймаётганингиз жуда кучли хавотирлар уйғотяпти ва ташвишга соляпти! Бу ва бошқа шармандали ишларингиз билан анави Америка каби кофир мустамлакачиларни рози қиламан, деб хомхаёл қилманг! Билиб қўйингки, бу кофирлар ва яҳудий қавми мусулмонлардан то Исломдан юз ўгириб, уларнинг динига ўтмагунларича асло рози бўлмайдилар!  

﴿وَلَن تَرۡضَىٰ عَنكَ ٱلۡيَهُودُ وَلَا ٱلنَّصَٰرَىٰ حَتَّىٰ تَتَّبِعَ مِلَّتَهُمۡۗ قُلۡ إِنَّ هُدَى ٱللَّهِ هُوَ ٱلۡهُدَىٰۗ وَلَئِنِ ٱتَّبَعۡتَ أَهۡوَآءَهُم بَعۡدَ ٱلَّذِي جَآءَكَ مِنَ ٱلۡعِلۡمِ مَا لَكَ مِنَ ٱللَّهِ مِن وَلِيّٖ وَلَا نَصِيرٍ﴾

– “Яҳудий ва насронийлар уларнинг динига кирмагунингизча ҳаргиз сиздан рози бўлмайдилар. Айтинг: “Аллоҳнинг йўлигина ҳақиқий йўлдир”. Қасамки, агар сизга келган ҳақиқий билимдан кейин уларнинг нафс-ҳаволарига эргашсангиз, Аллоҳ тарафидан сизга на бир дўст ва на бир ёрдам бергувчи бўлмайди”  (Бақара:120)

Абдураҳмон Ўзбекий: Ҳизб ут-Таҳрир Ўзбекистон Матбуот бўлими аъзоси

Ҳизб ут-Таҳрир Марказий Медиаси учун