“Зиндон хотиралари” туркумидан

Мен уларнинг бешинчиси эдим

بسم الله الرحمن الرحيم

Азиз ўқувчи! Зиндон хотиралари нафақат муаллифнинг, балки сиз азизларнинг қалбини ҳам “темир тароқ”да тирнашини биламиз. Билингки, бундан асло ҳузур қилмаймиз. Хўш, унда мақсад нима? Келинг, буни бироз изоҳлаб кейин сиз ўқувчи билан зиндонга “бош суқамиз”.

Тарих кузатилса, ҳар даврнинг ўз қаҳрамонларига, жонни тикишга муносиб ғояларига гувоҳ бўламиз. Улардаги мардликдан бир улушни ўзимизда, фарзандларимизда, қўйингки миллатимизда кўриш орзусида ўша мардларнинг исмларини чақалоқларимизга қўямиз. Аммо дўстларимиз орасида Умарлар, Алилар ва Холидларнинг бўлиши буюк тарих Умарларини сафимизга қайтаролмади. Қачонки, ўша азизлар ушлаган Исломни улар каби англашни Ҳизб ут-Таҳрир партияси юртимизга олиб келгач, бизларнинг Тешавой ва Болтавойларда Умарлар шижоатини, Ёсир оиласи саботини кўрадиган бўлдик…

Мақсадга ойдинлик киритиш учун айтамизки, Ўзбекистон зиндонларида 23-24 йиллардан бери озодликка чиқарилмаётган, чиққанларини ҳам таъқиб остида ушлаб турилган, бу узоқ йиллар ичида даҳшатли азобларга солинган азизлар ҳам сизу биздек оддий кишилардир. Уларни Саҳобалар (Аллоҳ улардан рози бўлсин) каби оғир синовларда саботли қилган нарса Исломни Росулуллоҳ ﷺ олиб келганидек англаганларидир. Шундай экан, уларга қилинаётган туҳматларга алданманг. Зеро, бу каби туҳматлар ҳам аввалгилардан меросдир. 

Энди, сиз азизлар билан зиндон хотираларидан энг даҳшатлисига гувоҳ бўламиз.

Зарафшон зонасида қотиллиги билан МХХлар назарига тушган Ҳилол (зубной)ни янги топшириқ билан 51-зона (Қарши шаҳрининг Косон тумани)га қотил шериклари билан бирга “командировка”га олиб келдилар. Унинг зонага кириши гўё оқ саройга янги келган президентдан кам бўлмади. Унинг ортида МХХ турганлиги боис зона бошлиғи ҳам унинг олдида қўғирчоққа айланиб, шумшайиб қолди.

Бу ҳолатдан яхшигина қувватланган исқирт Ҳилол соатига янги-янги қийноқлар ижодкорига айланди-қолди. Янги этапларда бошқа зоналардан Ҳизб ут-Таҳрир йигитларининг “қайсар”ларини “синдириш” учун МХХ ташаббуси билан олиб келина бошланди. Этапда келган биродарлар карантиндаги даҳшатли зулм тегирмонидан ўтказиларди. Аёвсиз калтаклардан тирик чиққанлари зонадаги “қайсарлар” секторига ташланиб, қайта қийноқлар “сўқмоқлар”ига солинарди. У золимлар учун тиббий бинода алоҳида “қассобхона” ташкил қилинган бўлиб, у ерга олиб келинган биродарлар тирик чиқсалар, бошқаларни ҳайратга солгудек эди. Аксар биродарларнинг ўша ердан қайтиши камдан-кам эди. Чунки бўйсунмаган собитларни ўша ҳайвонлар тили билан аталадиган “филлар қабристони”га олиб кетиб – сиз азиз ўқувчилар ғазабини жунбушга келтиришни хоҳламаганим – жирканч қийноқлар билан йиллар давомида элакдан ўтказардилар.

Сиз азизларга ўша “қабристон”даги Ҳилол ижодига мансуб биргина қийноққа чизги бера қолай. Ғайриоддий қийноқлардан тирик чиққан Ҳизб йигитларини изолятордаги яширин эшикдан кириладиган 20-25 кишилик ётоқдаги темир кроватларга чалқанча ётқизиб, биргина трусиккина кийғазиб, оёқ ва қўлларини боғлаб қўйилади. Кундузи ухлашга, кечани уйғоқ ўтказишга мажбурларди. Кроватдан фақат туалет, овқатланиш ва калтакланиш учунгина ечилади. Қўнган пашшани ҳайдашдан маҳрум азизларимнинг машаққатининг ўзиёқ ўқигувчимизга ҳис қиларлик даражада бўлгани боис бу зулм тегирмонидан ўша даҳшатли “қабристон”дан чиқа қолайлик.

Менга ўша исқирт Ҳилолнинг энг оғир қийноқларида бўлган беш киши ҳақидаги маълумотнинг ишончлиси керак бўлиб, ўша воқеа ҳақида зонадаги азизларимдан суриштириб юрдим. Билганлар ўша бештадан биргина биродар тирик чиққанини айтишар, аммо қандай шаҳид бўлганлари мавҳумроқ бўлиб қоларди.

Кунларнинг бирида бир қарашда улфат қилиб олгинг келмайдиган кўримсизгина биродар ётоғимизда пайдо бўлиб қолди. Ўта камсуқум, камгап, хокисоргина, ёши қирқлар атрофидаги биродар эди. У билан чой устида суҳбат қиларканман, унинг анавилардан ўлмай чиққан бешинчини ва ўша биродарларнинг қандай қатл қилинганини билишини орқаворотдан эшитиб унга эътиборим кучайди. Бу камгапимиздан ўша даҳшатли қатл ҳақида эшитиш қасдига тушдим.

Гапдан қолган соқовдан ҳам ҳеч йўғи исмини билиб оларлик қобилиятимни ишга солдим. Азиз биродарни суҳбатга тортдим. Фақат охиратга олиб кетмоққа ниятланган қисматини менга айтиб бермаса қутулмаслигига амин бўлгани учун у биродар, чуқур хўрсинишдан сўнг мен излаб юрган ўша беш кишининг воқеасидан худди устида бўлгандек айта бошласа бўладими. Бутун вужудим қулоққа айланиб, у билан ўша бештанинг “олтинчиси” бўлиб, жаллод Ҳилолнинг машҳур зулми, дея аталган воқеа “иштирокчиси”га айландим.

– “Қабристон”дан ўша куни беш кишини шконкадан ечишиб, Ҳилолни қатлхонасига бир тўда ўғриваччалар олиб кетишди, дея ҳикоясини бошлади биродаримиз. Барча шотирлари – раҳму шафқатдан бенасиб Хаби (марғилон), Хайит (хайитмурод демоқчи), Акбар (комолон)лар эди.

Акамиз санаган жаллодларни эшитибоқ вазиятни қандай тус олганини билиб олиш қийин эмас эди. Биродар бироз сукут қилиб, ютиниб олгач давом этди:

– Кўзим бурчакдаги ёниб турган қизил нурга тушгач, билдимки МХХ бугунги томошани ўзи бошқаради. Кўзи қизариб, гўё қонга тўлган “зубной”:

– Санла бўтка ўлдирилгани келдиларинг, ё итдек ўласанла ё бошқаладек қисиииб юришга патписаца қиласанла, выбор санлада! – деб бўкирди Ҳилол.– …

– Бошла Хаби, Акбар, Хайит! – дегач, аввалига ҳаммамизни ёғочли дринг билан ура бошлашди. Бирортамиздан инграшдан ўзга бақириқлар чиқмаганидан ғазабланган исқирт ўнлаб шотирлари билан тепиб, муштлай кетди. Сўнгра “қўлларини боғла тварлаани” деб буйруқ берди. Қўлларимизни орқага қилиб боғлашди. Исқиртнинг қўлида нимадир ялтиради. У тирноқкесар эди. Биринчида турган биродарни яланғочлашди ва эмчагини омбирда тортиб, тирноқкесар билан қирқиб ташлади. Бизларнинг бошимиздан маҳкам ушлаб, ўша процессни кўриб туришга мажбурлади. Ўша биродарнинг иккинчи эмчагини узгач, у ҳушидан кетиб йиқилди. Қон фаввора сувидек отила бошлади. “Манавини ушлаб турларинг” деб, кейинги биродарни ҳам шу аҳволга солди, сўнг учинчини, кейин тўртинчини. Шу пайт қатлхона эшигидан бир спп келиб “братуха отбой экан” дегач, тўхташди. Мени эса, яна икки ой “қабристон”да ушлашиб, кейин 12-баракка ўша воқеани “сайрамаслик” шарти билан чиқаришди.

Укажонимнинг охиратга олиб кетмоқчи бўлган даҳшатли воқеасини эшитар чоғимда кўзларимдан ёш қуюлиб кетганини сезмабман, қачонки бир эътиборли акам ўз рўмолчасини бериб “артволинг” дегачгина билдим.

Азиз ўқигувчиларимиз, сиз азизларга бу даҳшатни ёзарканман, яна қайта жонланган ўша воқега қайта кириб, ҳатто ҳарфларни кўришимга кўздаги аччиқ ёш ҳалал бера бошлади. Ўша азиз укам сўзларини “ишонаверинг ака, мен ўшаларнинг бешинчиси эдим” деганлари узоқ йиллар қулоғимдан нари кетмай, бугун сиз азизлар зеҳнларига ҳам муҳрланиб улгурди.

Сиз азизларга сўзлаган ҳикоямни шу миллатдан чиққан марду майдонларнинг қотили ҳам, мақтуллари ҳам ўзимиздан, шу миллат фарзанди эканидан эзилиб бир турли аҳволга тушаман. Устига-устак оммавий ахборотларда, телерадиоларда ва ҳатто масжидлар минбарларида бу азизлар шаънини булғаб: террорчи, экстремист, халқ душмани, ватан хоини десалар, дардимни айтар жойни тополмай сиз ўқувчига ҳасрат тўкаман.

وَمَا نَقَمُواْ مِنْهُمْ إِلَّآ أَن يُؤْمِنُواْ بِٱللَّهِ ٱلْعَزِيزِ ٱلْحَمِيدِ الَّذِي لَهُ مُلْكُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ ۚ وَاللَّهُ عَلَىٰ كُلِّ شَيْءٍ شَهِيدٌ…. إِنَّ الَّذِينَ فَتَنُوا الْمُؤْمِنِينَ وَالْمُؤْمِنَاتِ ثُمَّ لَمْ يَتُوبُوا فَلَهُمْ عَذَابُ جَهَنَّمَ وَلَهُمْ عَذَابُ الْحَرِيقِ

– “Улар (мўминлардан) фақат у (мўмин)лар қудрат ва мақтов эгаси бўлган Аллоҳга – осмонлар ва ернинг подшоҳлиги Ўзиники бўлган Зотга иймон келтирганлари учунгина ўч олдилар! Аллоҳ барча нарсага гувоҳдир! Албатта мўмин ва мўминаларни фитнага солиб, (бу қилмишларидан) тавба қилмаган кимсалар учун жаҳаннам азоби бордир ва улар учун ўт азоби бордир!” (Буруж:8-10)

(Кўзлар ёшга тўлиб эслаганим – ўша хотиралардан)

Ҳизб ут-Таҳрирнинг Ўзбекистондаги матбуот бўлими аъзоси Зайниддин

26.12.2022й