Матбуот баёноти

Эй Малайзия бош вазири!

Росулуллоҳ ﷺга фақат гап билан эмас қалбан ва амал билан эргашилади

Малайзия бош вазири Анвар Иброҳим Патражая халқаро анжуманлар марказида ўтказилган Мавлуд Набавий 2024 (M.S. 1446H) халқаро байрамлар пайтида ўзининг фейсбук саҳифасида баҳам кўрган хабарида мусулмонларни Пайғамбаримиз Муҳаммад ﷺдан нафақат у зотнинг шахсияти, балки давлат, жамият ва оила етакчиси сифатида, айниқса, Мадина модели контекстида ўрнак олишга чақирди. У «Ўрнак излашда биз учун ҳар доим гўзал намуна сифатида Росулуллоҳ ﷺга юзланиш ўринлидир», деб айтди. Анвар Росулуллоҳ ﷺни ўрнак сифатида тилга олар экан, «лойиқ» сўзининг ўрнига «вожиб» сўзини ишлатса тўғри бўлмайдими?! Анвар фуқаролик давлатининг амбициялари Росулуллоҳ ﷺ томонидан тузилган ҳамда бирлик, адолат ва хайрихоҳлик доирасидаги хилма-хиллик формуласига асосланган Мадина ҳужжатидан ибрат ва дарс олиши кераклигини таъкидлади.

Анварнинг мамлакатни бошқаришда Мадина ҳужжатидан ўрнак олиш истагини билдириши қувонарли ҳол. Бироқ қуйидаги саволни бермасдан иложимиз йўқ. Анвар Росулуллоҳ ﷺнинг Мадинадаги аҳкомларини ўзининг тасаввуридаги фуқаролик давлатига намуна қилиб олишни ҳақиқатдан ҳам мақсад қиладими? Ёки бу шунчаки Пайғамбаримиз Муҳаммад ﷺнинг таваллуд кунларида айтилган гапми? У Мадинаи мунаввара аввалда куфр диёри бўлиб, сўнг Росулуллоҳ ﷺнинг қўлларида ваҳий асосида Ислом диёрига айланганини билармикин?! Келажакда Малайзияни ваҳийга асосланган Ислом давлатига айлантиришга ҳаракат қиладими?! Мустамлакачи британияликлар қўли билан тузилган конституция ва қонунларни ваҳийга асосланган Ислом конституцияси ва қонунларига ўзгартирармикин?!

Агар бош вазир чиндан ҳам Мадинаи мунаввара ҳужжатини намуна сифатида қабул қилишга интилаётган бўлса, у ҳолда, бунинг вақти аллақачон келган. Дарҳол Мадина ҳужжатини қабул қилиб, шу кунгача мамлакат бошқарувига асос бўлиб хизмат қилиб келган лорд Рейд ҳужжатидан қутулиши керак. Бош вазирга ушбуларни эслатиб қўймоқчимиз: Мадина ҳужжати мусулмонлар ўртасидаги муносабатларни ҳамда мусулмонлар билан ғайримусулмонлар, айниқса, яҳудийлар ўртасидаги муносабатларни тартибга солувчи шартнома ва конституция вазифасини бажарган. Унинг матнида давлат фуқаролари ўртасидаги муносабат Ислом асосида бўлиши ва уларнинг барчалари Ислом шариатига бўйсунишлари очиқ айтилган. Шу билан бирга, Мадина ҳужжати матнида яҳудийларнинг Ислом аҳкомларига риоя қилишлари ва Ислом давлати манфаати учун мусулмонларга ҳамкор бўлишлари аниқ-тиниқ кўрсатилган. Ҳужжатдаги аҳкомлар орасидан битта ҳукмни ёритиб берсак, шунинг ўзи барча давлат масалалари Китоб ва Суннат билан ечилиши шартлигини очиқ кўрсатиб беради:

«وَإِنّهُ مَا كَانَ بَيْنَ أَهْلِ هَذِهِ الصّحِيفَةِ مِنْ حَدَثٍ أَوْ اشْتِجَارٍ يُخَافُ فَسَادُهُ فَإِنّ مَرَدّهُ إلَى اللهِ عَزّ وَجَلّ وَإِلَى مُحَمّدٍ رَسُولِ الله»

«Ушбу ҳужжат аҳли ўртасида бузилишидан қўрқилган ҳар қандай ҳодиса ёки келишмовчилик албатта Аллоҳ Азза ва Жаллага ва унинг Росули Муҳаммадга қайтарилади».

Мадинаи мунаввара ҳужжатидан Росулуллоҳ ﷺ барпо этган давлат Аллоҳ нозил қилган аҳкомлар билан ҳукм юритганини яққол кўриш мумкин. Аммо Анвар етакчилик қилаётган давлат эса, демократик илмоний давлат бўлиб, одамлар хоҳлаган қонунлар билан ҳукм юритмоқда. Агар у Мадинаи мунаввара йўлидан қадамма-қадам юрмоқни чиндан ҳам истаса, бу истагини исботлаши керак, яъни Малайзияни Росулуллоҳ ﷺ Умматга қолдириб кетган Ислом давлатига ўзгартирмоғи лозим. Ана шунда Ислом давлати мустамлакачилар ўрнатган демократик илмоний давлат ўрнини эгаллайди. Биз бош вазирга шуни эслатмоқчимизки, унинг ўрнак сифатида Росулуллоҳ ﷺга ва Мадина давлатига эргашиш тўғрисида қилган баёноти агар ҳис қилинадиган амалларда кўринмайдиган бўлса, Аллоҳ Субҳанаҳу ва Таолонинг ғазабидан бошқа нарсага олиб бормайди:

﴿يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لِمَ تَقُولُونَ مَا لَا تَفۡعَلُونَ + كَبُرَ مَقۡتًا عِندَ ٱللَّهِ أَن تَقُولُواْ مَا لَا تَفۡعَلُونَ﴾

«Эй мўминлар, нега ўзларингиз қилмаётган нарсани (қиламиз деб) айтмоқдасиз?! Ўзингиз қилмаётган ишни (қиламиз, деб) айтмоғингиз Аллоҳ наздида гуноҳи кабирадир»                                                              [Саф 2-3]

Росулуллоҳ ﷺни гўзал намуна сифатида эътироф этмоқ фақат гапда ёки ёзма сўзлар билан бўлмайди, балки қалбан тасдиқланиб, амалда намоён бўлмоғи даркор. Анвар бош вазир бўлганидан кейин Малайзияни Қуръон ва Суннат асосида бошқариш учун қанчалар ҳаракат қилгани ҳақида ўйлаб кўриши ва Мадина давлатидан ўрнак олиш истагини қанчалик даражада амалга оширгани ҳақида ўзидан сўраши лозим. Анвар ўз гапларини амалда кўрсата олмаса, унинг баёнотлари қуруқ гапдан бошқа нарса бўлмайди ва у лавозимга келганидан бери ўзининг асл башарасини очиб қўйган бўлади. Агар Анварда уят ҳисси бўлганида, юзидаги ниқоби кўп марта тушиб кетганини ва жуда кўп инсонлар, жумладан, ўзининг тарафдорлари ҳам унинг асл башарасига гувоҳ бўлганини англаб етган бўларди.

Кимда-ким Мадина ҳужжатини давлат учун намуна қилиб олмоқчи бўлса, Ислом давлатини барпо этишга жиддий ҳаракат қилмоғи шарт. Росулуллоҳ ﷺ томонидан илк барпо этилган ва унга рошид халифалар, умавий халифалар, аббосий халифалар ва Усмоний халифалар томонидан амал қилинган, сўнг ҳижрий 1442 йил 28 ражаб, милодий 1924 йил 3 март куни расман ағдарилган ушбу намунавий давлат раҳбарларнинг баёнотлари ёки қуруқ гаплари билан ҳеч қачон қайтиб келмайди. Аксинча, бунинг учун иймон ва ҳимоя қилувчиларнинг самимий ва қатъий ҳаракатлари лозим. Зотан, Аллоҳ Субҳанаҳу ва Таоло иймон келтирган ва солиҳ амал қилган зотларга Халифалик бошқаруви шаклида ҳокимиятни беришини ваъда қилган:

﴿وَعَدَ ٱللَّهُ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ مِنكُمۡ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ لَيَسۡتَخۡلِفَنَّهُمۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ كَمَا ٱسۡتَخۡلَفَ ٱلَّذِينَ مِن قَبۡلِهِمۡ﴾

«Аллоҳ сизлардан иймон келтирган ва яхши амаллар қилган зотларга худди илгари ўтган зотларни (ер юзига) халифа қилганидек, уларни ҳам ер юзида халифа қилишни ваъда қилди»                                                          [Нур 55]

Абдулҳаким Усмон

Ҳизб ут-Таҳрирнинг

Малайзиядаги расмий нотиғи