“Зўр тв” ва “Менинг юртим” телеканаллари Исломга қарши кураш кампаниясига қўшилдими?

بِسْمِ اللهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيم

Ўзбекистоннинг “Зўр тв” ва “Менинг юртим” телеканаллари муслималарнинг юзи ва рўмолини, эркакларнинг соқолини экранда бўяб беркитиб кўрсатишда давом этяпти. Дунёнинг ҳеч бир жойида кузатилмаган бундай иш одамларни ҳушёр торттирди ва “Каримов давридаги сиёсат давом этяптими” деган тасаввурни уйғотди. Одатда киши жирканадиган, қабиҳ саналган жиноятчиларнинг юзи кўрсатилмас эди. Бугун эса, бу қоиданинг бутунлай акси бўлмоқда. Муслималарга фарз қилинган ҳукмлар ҳаётдан четлаштирилсин, Аллоҳ Таолонинг ҳукмлари ҳаётимизга аралашмасин, Росулуллоҳ ﷺнинг суннатлари эсга олинмасин, ўрганилмасин ва уларга амал қилинмасин, деган мақсадда рўмол ва соқолга экранда тўсиқ қўйилмоқда.

Масалани теранроқ англашимиз учун соқол ва рўмолнинг динимиздаги ўрнини ва давлат аслида қандай тасвирлардан халқни ҳимоялашни ўз зиммасига олганини кўриб чиқамиз. Тўртала мазҳабда ҳам соқолни қириб олиш ҳаромдир. Ибн Умар розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: “Набий ﷺ: “Мушрикларга хилоф қилинглар: соқолларни тўлиқ қўйинглар, мўйлабларни қиринглар”, дедилар. “Ибн Умар розияллоҳу анҳу ҳаж ёки умра қилса соқолини тутамлаб туриб, ортиғини олар эди”. Бешовлари ривоят қилганлар. Ҳижоб ҳақида Аллоҳ Таоло айтади:

وَقُل لِّلْمُؤْمِنَاتِ يَغْضُضْنَ مِنْ أَبْصَارِهِنَّ وَيَحْفَظْنَ فُرُوجَهُنَّ وَلَا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا مَا ظَهَرَ مِنْهَا وَلْيَضْرِبْنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلَى جُيُوبِهِنَّ 

– “Мўминаларга ҳам айтинг, кўзларини (номаҳрам эркакларга тикишдан) тўссинлар ва авратларини (ҳаромдан) сақласинлар! Ҳамда кўриниб тургандан бошқа зеб-зийнатларини (яъни устларидаги либосларидан бошқа зеб-зийнатларини номаҳрамларга) кўрсатмасинлар ва кўкракларини рўмоллари билан тўссинлар!” (Нур:31)

Мазкур оятга мувофиқ балоғат ёшига етган ҳар бир қиз ва барча аёллар ҳижобланиши ва зийнатларини беркитишлари фарз бўлган. Ушбу оят Қуръонда муфассал баён қилинган ҳукмлардан бири бўлиб, Аллоҳга иймон келтирган муслималар бу ҳукмга амал қилишлари фарздир.

Ўзбекистон қонунчилигида эса, “телевизион ва радио эшиттиришлар: шарм-ҳаёсиз бўлса (ЖКнинг 130-моддаси, Ўзбекистон оммавий ахборот воситалари тўғрисидаги Қонуннинг 4-моддаси); аҳоли айрим қатламларининг, уларнинг диний, миллий ва маданий келиб чиқиши билан боғлиқ манфаатларини чекласа; болалар ва ўсмирларнинг ахлоқий ёки руҳий саломатлигига зарар келтирса уларнинг тарқатилишига йўл қўйилмайди” дейилган. Ҳукумат на ўзи қабул қилган қонунларга амал қиляпти, на халқнинг динига эҳтиром кўрсатяпти. Ҳукумат “Зўр тв” ва “Менинг юртим” телеканалларининг қилмишидан бехабар бўлиши мумкин эмас. Хусусий телеканаллар бошқа мавзуларда қисман эркин қадам ташлаши мумкин, аммо Ислом борасида ҳукуматнинг розилиги ва рухсатисиз бирор нарса қила олишмайди. Рўмол ва соқолни экранда бўяб беркитилиши мусулмон аҳолининг реал муносабатини ўрганиш учун ҳукумат уюштирган бир тадбир бўлиши ҳам мумкин. Лекин аниқ бўлган нарса шуки, Исломга қарши кураш ўсишда давом этиб, телевидение экранларига ҳам етиб борди.

Телеканаллар намойиш қилаётган нарсалар инсон онгига ва шахсининг шаклланишига кучли таъсир ўтказади. Шунингдек, исталган ғояга нисбатан ишонч уйғотишда, тасаввурларни шакллантиришда ёки мавжуд тасаввурларни ўзгартиришда телеканаллар кучли восита ҳисобланади. Оддий кузатувчи инсон ҳам шу ҳақиқатга шоҳидки, мултфильм, сериал, кино, реклама, мусиқий клиплар ва китоблардаги олға сурилган тушунчалар ва маданиятлар қисқа вақт ичида инсонлар ҳаётига кўчмоқда. Бироқ медиа соҳаси қанчалар улкан ва кенг қамровли кўринмасин, у инсонлар қўлидаги бир восита холос. Ўзбекистон ҳукумати ундан яхшилик йўлида фойдаланиши ҳам мумкин эди, аммо у медиадан фақат зарарли ва савиясиз нарсаларни тарқатишда фойдаланди.

Бугун бирор одам Ўзбекистон ҳукумати татбиқ қилаётган бузуқ маданиятни танқид қиляптими? Газета ёки журналларда ёзяптими? Афсуски, холис дейилган нашрларда ёзилган таҳлилий мақолаларга ҳам психологлар ва гендер тенглиги масалалари бўйича тадқиқотчи, ҳуқуқшуносларнинг мулоҳазалари ечим сифатида келтирилмоқда.

Экранларда акс этган эркак ва аёлларнинг кийиниш маданияти, авратларининг жуда шармсиз шаклда очиқ-сочиқлиги, мулоқотда ишлатилаётган сўзлар, оила муносабатлари, муаммодан чиқиш учун кўрилаётган чоралар, инсон қадри ва ҳаётнинг аҳамияти ҳақида билдирилаётган фикрлар бизнинг Исломий дунёқарашимизга ва урф-одатларимизга шу даражада зидки, агар биронта ғайридин шу ахлоқсизлик ва бузуқликни кўрса, ҳеч иккиланмай булар мусулмонлар кўрадиган нарса эмас, дейиши аниқ. Мана шу лавҳаларни давлат бутунлай экранлардан олиб ташлаши, бундай кадрларни ҳатто жамоат жойларида кўрсатилишига жазо белгилаши керак. Ўзбекистон ҳукумати шундай қилармиди?! Ахир, у беҳаёликни маданият дейдиган, қиёматгача келадиган барча муаммоларни ижобий ечишини таъминлашига Аллоҳнинг Ўзи кафил бўлган Қуръон ҳукмларини экстремистик адабиёт дейдиган бошқарув бўлса. Абу Довуд ривоят қилади:

«كان الفضل رديف رسول الله ﷺ فجاءت امرأة من خثعم فجعل الفضل ينظر إليها وتنظر إليه وجعل النبي ﷺ يصرف وجه الفضل إلى الشق الآخر»

«Фазл ибн Аббос Расулуллоҳ ﷺ билан бир уловга мингашиб келаётган эди, хасҳамийлик аёл келиб Расулуллоҳ ﷺдан фатво сўради. Фазл унга, у Фазлга қарай бошлади. Расулуллоҳ ﷺ Фазлнинг юзини четга буриб қўйдилар».  

Пайғамбаримиз Муҳаммад алайҳиссалом давлат раиси сифатида Исломни тўла татбиқ қилганлар ва юқоридаги каби ишлар содир бўлса, ҳаромдан кўзни бошқа тарафга буриб қўйиш зарурлигини таълим берганлар. Куфрга асосланган бошқарув эса, Исломнинг зиддини қилиб, ҳижобга таъқиқ қўйиб, яланғоч бузуқиларга эътиборни қаратади. Ислом инсонлардаги покиза табиатни муҳофаза қилишга ҳаракат қилади, куфр эса, бу табиатни бузишга, сўнг янада булғашга ҳаракат қилади. Аллоҳ аёлларга зийнатларини бегона кўзлардан асрашга буюрган бўлса, Шайтон зийнатларни ҳаммага намойиш қилишга ундайди. Агар Аллоҳ нозил қилган ҳукмлар билан бошқарадиган давлат бўлганда эди, ундаги медиа соҳаси ҳам Аллоҳнинг ҳукмларига мувофиқ фақат эзгулик ва адолатни, покиза ҳаётни тараннум этган бўларди. Ўша пайтда бирон давлат Ислом қадриятларига таъқиқ қўйиш тугул, бирор бузуқликни намойиш қилмоқчи бўлса, Рошид Халифалик унинг олдини олади ва инсониятни бузуқлик ҳуружларидан ҳимоя қилади.

Ҳизб ут-Таҳрирнинг Ўзбекистондаги матбуот бўлими аъзоси Абдураҳмон

30.12.2021й