Қуръон боғларига саёҳат

بِسْمِ اللهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيم

ان النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهم عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ خَيْرُكُمْ مَنْ تَعَلَّمَ الْقُرْآنَ وَعَلَّمَهُ

Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи ва саллам дедилар: “Сизларнинг ичингизда яхшироғингиз, Қуръонни ўрганган ва уни ўргатганингиздир”. Бухорий ривояти.

Муқаддас китоби бўлган Қуръони Каримни бандаларининг ҳидоят топишлари учун дастур қилиб берган Аллоҳга Унинг Ўзига муносиб мақтов ва ҳамдлар бўлсин. Ушбу Китобни умматга энг олий кўринишда чиройли етказган, ушбу Китоб мўъжизалиги билан у зотнинг Пайғамбарлиги исботланган Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи ва салламга саловоту саломлар бўлсин.

Рукнимизнинг аввалги сонидан Бақара сурасининг 125-ояти тафсирини кўриб чиқишни бошлаган эдик, демак, бу оят тафсирини кўриб чиқишда давом этамиз.

2- Аллоҳ Таоло Иброҳимнинг турган ўрнини намозгоҳ қилиб олинглар, деб буюряпти

وَاتَّخِذُواْ مِن مَّقَامِ إِبْرَاهِيمَ مُصَلًّى

(Ва Иброҳимнинг (Каъбатуллоҳни бино қилаётган вақтида) турган ўрнини намозгоҳ қилиб олинг). Ибн Умар ҳадисида келади: «Пайғамбар с.а.в. Умар ибн Хаттобнинг қўлидан ушлаб, эй Умар, мана бу Иброҳимнинг турган ўрнидир, деганлар. Шунда Умар, уни намозгоҳ қилиб олмаймизми, деди. Пайғамбар с.а.в. ҳали бунга буюрилганим йўқ”, дедилар. Қуёш ботгач, Аллоҳ Таоло мана шу оятни нозил қилди:

وَاتَّخِذُواْ مِن مَّقَامِ إِبْرَاهِيمَ مُصَلًّى

(Ва Иброҳимнинг (Каъбатуллоҳни бино қилаётган вақтида) турган ўрнини намозгоҳ қилиб олинг).

Бугунги кунда Иброҳим а.с.нинг турган ўрни таниқли жой, бир тош. Ҳожилар бу тошни жуда яхши танийдилар. Дастлабки келиш тавофида юқоридаги ҳадисга биноан, у ерда туриб икки ракаат намоз ўқийдилар. Муслим ҳам Жобир р.а.дан мана бу ҳадисни чиқарган: «Пайғамбар с.а.в. тавофдан бўшаганларидан кейин Иброҳим мақомига бориб, унинг ортида икки ракаат намоз ўқидилар. Ва оятни ўқидилар».

(مَّقَامِ ) бу сўз луғатда қадам ўрни, яъни қадам турган жой маъносини англатади. (قَامَ، يَقُومُ ) феълининг масдари.
Иброҳим а.с. қадамининг изи Ҳарамдаги ўша бизга таниш бўлган тошга тушган. Хўш, бу тошнинг ўзи қандай тош? Бу ҳақда турли ривоятлар бор. Мен рожиҳроқ деб билган гап шуки, Иброҳим а.с. уйнинг қурилиши юқорига кўтарилгач, оёғининг остига тош қўйиб олиши лозим бўлиб қолган. Мана шу қўйилган тош бугунги кундаги ўша машҳур тош бўлса керак, деб биламан.

(давоми бор)

Ҳизб ут-Таҳрирнинг Ўзбекистондаги медиа офиси. Муслим

13.02.2019й.