بِسْمِ اللهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ

“Жаноб туринг, сизни буюк ишлар кутмоқда”

Ушбу жумлани ўқиган захоти, ўқувчининг зеҳнига марҳум Хожибой Тожибойнинг гапирган гаплари келиши табиий. Ҳа, Хожибой Тожибоев халқнинг қалбидаги дардларини, муаммоларини гапиргани учун, хозиргача ушбу ҳажвчини эслаган одам, фақатгина яхши таассурот билан эслайди.

Ёдимизда, Х. Тожибоев мазкур жумлани Французлар саркардаси бўлиб ўтган, дунёни катта қисмини ўзига бўйсундирган Наполеон Бонопартни уйғотишда ана шундай муомила билан уйғотилгани, бизнинг халқимиз эса, фарзандларини “Тур ўрнингдан падарингга лаънат, халиям ётипсанми, соат ўн бўлди, молга ўхшаб ётишингни қара” каби, оғзига келган сўкишлару, тахқирлар, бақир – чақирлар билан тарбия қилишини гапириб, одамларни кулдирган эди. Ўшанда одамлар роса қаттиқ кулишган, лекин бу кулги аламли, аччиқ кулги эди.

Гапни ушбу ҳажвчининг сўзларидан бошлаганимизни сабаби, марҳум Х. Тожибоев бу гаплари билан, халқимиздаги энг оғриқли ва албатта долзарб бир муаммони гапирган эди. Яъни бугунги кунда кўпчлигимиз фарзандларимизга муомила қилишда, айнан ўша Х. Тожибоев айтганидек, тахқир, ҳақорат ва сўкишлар билан муомила қилишимиз ҳеч кимга сир эмас. Бу эса, ўз навбатида фарзандларимизни шундай ахлоқи бузуқлик, фосиқлик, ўзидан бошқага хоҳлаган вақтида сўкиниб, хақорат қилиб муомила қилишни одатий хол сифатида қабул қилиб ўсишларига олиб келади.

Бугунги кундаги мусулмонлар қолоқлиги, хорлиги, куфрнинг дунё бўйлаб устунлиги каби холатларни гапирамиз, бу холатга ечим қидирамиз, ва кўпчилигимиз ушбу холатга барҳам бериш, мусулмонларнинг ўзларини ақидасидан келиб чиққан ҳақиқий давлати бўлиши эканини тушунгандек бўляпмиз. Ушбу давлатни қуришга келганда, мусулмонлар ўзларида бор бўлган дин тўғрисидаги тушунчаларини ўзгартиришлари кераклигини ҳам эътироф этяпмиз, бу албатта тўғри ва яхши.

إِنَّ اللّهَ لاَ يُغَيِّرُ مَا بِقَوْمٍ حَتَّى يُغَيِّرُواْ مَا بِأَنْفُسِهِمْ

“Аниқки, то бирон қавм ўзларини ўзгартирмагунларича, Аллоҳ уларнинг аҳволини ўзгартирмас”. (Раъд. 11)

Лекин ўзларидаги тушунчаларни ўзгартириш деганда мусулмонлар ҳаётларини ҳар бир онини, ҳар бир босаётган қадамини, ҳар бир қилаётган амалини шариатга муносиб тарзда қилишлари билангина ушбу ўзгарган тушунчага мувофиқ иш қилаётган бўладилар, шу жумладан, фарзандларига бераётган тарбиялари, қилаётган муомилаларида ҳам.

Бизларнинг бугунги қолоқлигимиз, куфрнинг турли тазйиқу хийлаларидан бошимиз чиқмаётгани сабабларидан бири, бизлар бошқа ишларимизда бўлгани каби, фарзандларимизнинг тарбиясида ҳам, шариат чегарасида бўла олмаётганимиздир. Натижада фарзаднларимиз бизларнинг сўзларимизга эътибор бермайдиган, керак бўлса, гапларимиздан ўзини олиб қочадиган ва энг муҳими уларга тушунтирмоқчи бўлганимиз Ислом ақидасини ҳам тушунишга рўйхушлик бермайдиган бўлиб қолмоқдалар.

Шу ўринда, фарзандлар тарбияси мавзусига Ислом шариати қандай қарагани хусусида бироз тўхталсак.

Шариат фарзандларга тарбия беришда энг биринчи эътибор бериладиган жиҳат деб, аввало ота – она ўзларини ҳаёт тарзларини шаръий қилишлари керак, деб таъкидлайди. Яъни фарзандлар ота – оналари биринчи навбатда ўзларининг хулқларини Исломий қилишлари билан фарзандларига чиройли ўрнак бўладилар. Мусулмон учун эргашиладиган хулқ эса, албатта, Пайғамбари соллаллоҳу алайҳи ва салламнинг хулқидир.

عن عائشة رضي الله عنها : كان خلقه القرآن

Оиша розияллоҳу анҳодан: “Пайғамбар солаллоҳу алайҳи ва салламнинг хулқлари Қуръон эди”. Саҳиҳи Муслим.

أن النبي صلى الله عليه وسلم قال : أدبوا أولادكم على ثلاثة خصال : حب نبيكم ، وحب آل بيته ، وتلاوة القرآن

Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи ва саллам дедилар: “Фарзандларингизни учта хислатга ўргатинглар: Пайғамбарингизга(соллаллоҳу алайҳи ва саллам) муҳаббат, унинг оиласига муҳаббат ва Қуръон ўқиш”. Тобароний ривояти.

Бизлар мусулмонлар, фарзандларимизга дўқ пўписа билан тарбия бераётган холимизда, ушбу хислатларни ҳам уларга ўргатяпмизми?

قال أيضاً عليه الصلاة والسلام : مُرُوا أولادَكم بالصلاة وهم أَبناءُ سبع ، واضربوهم عليها وهم أبناءُ عشْر وفرِّقُوا بينهم في المضاجع

Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи ва саллам дедилар: “Фарзандларингизни етти ёшга етганда намозга буюринглар. (Агар улар намоз ўқимасалар) ўн ёшга етганда (фақатгина намоз учун) уринглар. Ва ётоқларида ўринларини ажратинг (яъни бир тўшак остида ётишмасин)”. Абу Довуд ва Хоким ривояти.

Бизлар мусулмонлар, фарзандларимизни кундалик ишлар, маиший юмушлар учун уриб сўкаётган чоғимизда, намоз учун бирор марта уриб ёки сўкканимизни эслай оламизми?  

يقول عليه الصلاة والسلام : ما نَحَلَ وَالِدٌ وَلَداً من نَحْلٍ أفضل من أدبٍ حَسَنٍ

Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи ва саллам дедилар: “Ота фарзандига бера оладиган нарсаларнинг энг афзали чиройли адабдир”. Термизий ривояти.

Бизлар мусулмонлар, фарзандларимизга қайси адабни бера оляпмиз?

قال عليه الصلاة والسلام حين رأى الحسن أو الحسين رضي الله عنهمآ يأكل تمرة من تمر الصدقة فقال له الحبيب عليه الصلاة والسلام : "كخْ .. كخْ .. ارْمِ بها، أما علِمتَ أنّا لا نأكل الصدقة؟ "

Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи ва саллам Ҳасан ёки Хусайн (Розияллоҳу анҳумо) ларнинг бирини Росулуллоҳга берилган садақалардан еётганини кўриб қолиб дедилар: “Хай, хай… ташла қўлингдагини. Бизлар садақа емаслигимизни билмайсанми?”. Муттафақун алайҳ.

Бизлар мусулмонлар, фарзандларимизга адаб бераётганимизда Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва саллам каби чиройли муомила билан тарбия беряпмизми?

Хулоса қилиб айтадиган бўлсак, мусулмонларни хозирги хор холатдан олиб чиқишнинг ягона йўли албатта, уларнинг ўзларини ақидаларига мувофиқ давлатлари бўлишидир. Ва ушбу давлатни ҳаётга қайтаришнинг йўли эса, ушбу йўлга ўзини муносиб дея, ўз хиссасини қўшишни лозим топган ҳар бир мусулмон ўзидан бошқа мусулмонларга ушбу тушунчани беришдан ташқари, ўзининг қилаётган амалларида ҳам, даъво қилаётган шариатига ўзи биринчи ўринда амал қилиши билан бўлади. Ана шундагина ушбу мусулмоннинг тушунчалари ҳақиқий маънода ўзгарган бўлади, ана шундагина Аллоҳ бандаларининг ахволини ўзгартиришдан умид қилишга ҳақли бўлади.

 إِنَّ اللّهَ لاَ يُغَيِّرُ مَا بِقَوْمٍ حَتَّى يُغَيِّرُواْ مَا بِأَنْفُسِهِمْ

“Аниқки, то бирон қавм ўзларини ўзгартирмагунларича, Аллоҳ уларнинг аҳволини ўзгартирмас”.  (Раъд. 11)

“Жаноб ўрнингиздан туринг, сизни Халифалик давлатини қуришдек буюк иш кутмоқда!!!”

Ҳизб ут-Таҳрирнинг Ўзбекистондаги медиа офиси Муслим

26.01.2015й.