Рамазон ибодат лаззати ва умматнинг кўз ёшлари орасида

بِسْمِ اللهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ

Оламлар Роббиси Аллоҳ таолога ҳамду санолар, Унинг Расули Муҳаммад Мустафо соллаллоҳу алайҳи ва салламга дуруду салавотлар бўлсин. Муборак Рамазон ойини яна бир бор қарши олмоқдамиз. Бу ой — осмон эшиклари очиладиган, жаннат боғларининг ифори ер юзига тараладиган, дуолар ижобат бўладиган ва мўминларнинг қалби тақво нури билан суғориладиган раҳмат фаслидир. Бироқ бу йилги Рамазонни ҳам мусулмон уммати ўз тарихидаги энг маҳзун, энг изтиробли ва энг синовли даврлардан бирида кутиб олмоқда. Бугунги Рамазон фақатгина шахсий тақво мавсуми эмас, балки Умматнинг ўзлигини англаш ва оғир воқеликка мафкуравий назар ташлаш пайтига айланди. Аслида, тарих саҳифаларини варақласак, Рамазон мусулмонлар учун фақатгина очлик ва чанқоқ ойи эмас, балки азизлик, иззат ва буюк фатҳлар ойи бўлганини кўрамиз. Исломнинг илк буюк нусрати бўлмиш Бадр жанги айнан Рамазонда юз берган эди. Маккаи Мукарраманинг мушриклардан тозаланиши — Макка фатҳи, Андалус заминининг иймон нури билан ёритилиши ва Айну Жолутда инсоният кушандаси бўлган мўғул-татар босқинчиларининг мағлуб этилиши каби улуғ тарихий воқеаларнинг барчаси айнан Рамазон ойининг файзи ва баракоти остида содир бўлган. Ўша даврларда мусулмонлар Рамазонни Ислом давлатининг — Халифаликнинг ҳимоясида, ўз ерларида азиз ва мукаррам ҳолда, номуслари, моллари ва қонлари Яратувчи низомининг кафолатли ҳимояси остида бир вақтда қарши олар эдилар.

Бироқ 1924 йилнинг 3 марти мусулмон уммати учун асрлар давомида битмайдиган ярага, тарихнинг энг қора ва фожиали саҳифасига айланди. Ўша машъум кунда Ислом душманлари, хусусан, Британия бошчилигидаги мустамлакачи кучлар ҳамда уларнинг ичкаридаги малайи бўлмиш хоин Мустафо Камол ўзаро тил бириктириб, мусулмонларнинг бирлиги ва қалқони бўлган Халифалик давлатини қулатдилар. Ислом давлати парчалаб ташланганидан сўнг, мусулмонларнинг бошидан ҳимоячиси олиб ташланди ва Уммат етим қолди. Ўша қайғули кундан бошлаб Рамазон ойи мусулмонлар учун нафақат ибодат, балки қонлари дарё бўлиб оқизиладиган, дарду ҳасратлари янгиланадиган оғир бир паллага айланиб қолди. Халифалик қулагач, Умматнинг ҳимоясиз қолгани дунёнинг ҳар чеккасида мусулмон қонининг энг арзон матога айланишига ва Ислом юртларининг талон-тарож қилинишига йўл очиб берди. Бугун дунё харитасига ва мусулмонлар яшаётган воқеликка теранроқ назар ташласак, аҳволимиз ҳар бир қалбида иймони бор инсонни ларзага солади. Исломнинг илк қибласи, Пайғамбаримиз ﷺ меърожга чиққан муқаддас Қуддус ва Ғазо замини бугун ваҳшийларча бомбардимон қилиниб, тирик мавжудот яшай олмайдиган култепага айлантирилмоқда. Рамазон ойи кириб келган бир пайтда, Ғазо аҳли нафақат босқинчи яҳудий вужудининг энг замонавий қирғинбарот қуролларидан, балки инсоният тарихида мисли кўрилмаган, бутун дунё кўз ўнггида сунъий равишда уюштирилган тизимли очликдан қирилмоқда.

Гўдакларнинг бир қултум тоза сув ва бир тишлам қуруқ нонга муҳтож ҳолда, оналарининг қўлида суяклари чиқиб, очликдан жон бераётгани, фарзандларининг бўлакланган жасадларини кафанлашга бир парча мато тополмай, полиэтилен пакетларга солаётган оталарнинг фарёди бугунги "инсон ҳуқуқлари" деб жар солаётган дунёнинг нақадар паст ва жирканч эканини кўрсатмоқда. Шарқий Туркистонда эса миллионлаб қондош биродарларимиз фақатгина "Роббим – Аллоҳ" деганлари учун тиканли симлар ва юқори кучланишли деворлар билан ўралган замонавий концлагерларда мислсиз жисмоний ва руҳий азоблар ичида қолмоқда. У ерда Рамазон рўзасини тутиш, уйда Қуръон сақлаш ёки намоз ўқиш "экстремизм" деб баҳоланиб, энг оғир жазоларга сабаб бўлмоқда. Масжидлар омборхона ёки кўнгилочар масканларга айлантириляпти, мусулмон аёлларнинг номуси тизимли равишда оёқости қилиниб, бегуноҳ фарзандлар ўз ота-онасидан мажбуран ажратилган ҳолда худосизлик руҳида, ўз тили ва динига душман қилиб тарбияланмоқда. Мусулмонлар ўз иймони, дини ва инсонийлигидан мажбуран воз кечтирилмоқда. Зулмнинг занжири бу билан ҳам тўхтаб қолмайди. Сурия, Ироқ ва Яманда йиллар давомида тинмаётган вайронкор урушлар ва сиёсий ўйинлар миллионлаб мусулмонларни ўз ватанида ғариб ва дарбадарга айлантирди. Улар бу йилги Рамазон ойини ҳам харобалар ичида, лойқаланган сув ва ахлатхоналардан терилган нарсалар билан, фарзандларини совуқдан асраш учун йиртиқ чодирларда кутиб олмоқдалар. Ҳиндистонда мусулмонларнинг асрлик уйлари ва масжидлари бульдозерлар билан вайрон қилиниб, мусулмонларга қарши оммавий қирғинлар уюштирилаётган, Мьянмада эса бутун бошли мусулмон қишлоқлари одамлари билан қўшиб тириклай ёқиб юборилган бир аччиқ воқеликда яшаяпмиз. Бундай шароитда биз Рамазоннинг файзи ва хурсандчилигини қандай қилиб тўлиқ ҳис қилишимиз мумкин?

Бу аламли манзаралар ичида ўз юртимиз — Ўзбекистондаги мусулмонларнинг аҳволи ҳам қалбимизни тилим-тилим қилиши табиий. Чорак асрдан ортиқ вақт давомида — нақд ўттиз йилга яқин — фақатгина ўз динига амал қилишни истагани, Исломий уйғонишга интилгани ва ҳақ сўзни айтгани учун қамоқ панжаралари ортида соч-соқоли оқариб, соғлиғидан ажраб, умри хазон бўлган биродарларимиз бор. Улар қанчадан-қанча Рамазонларни, ифтор ва саҳарликларни оиласидан, жигарбандларидан узоқда, зах ва рутубатли, қуёш нури тушмайдиган камераларда, мустабид тузумнинг энг оғир ва ёввойи қийноқлари остида қарши олдилар. Қанчадан-қанча оталар фарзандларининг туғилганини, улғайганини ва ҳатто вафот этганини кўрмади, қанчадан-қанча аёллар умрининг энг гўзал йилларини қамоқхона эшикларида интизорлик ва кўз ёши билан ўтказди. Бу мазлум биродарларимизнинг ҳаққини ва чеккан беқиёс изтиробларини ёдга олмай туриб, Рамазон ҳақида сўз очиш — Уммат дардига бефарқликдир. Улар бу Умматнинг ҳақиқий фидоийларидир, уларнинг саботи ва иймони биз учун ибрат ва келажакдаги нусрат умидидир. Бу воқеаларнинг барчаси бизга бир муқаррар ҳақиқатни эслатади: Мусулмонларни бирлаштирувчи, уларнинг жони, моли, номуси ва динини ҳимоя қилувчи, золимнинг қўлини тўхтатувчи ягона сиёсий қудрат — Исломий Халифалик давлати бўлмас экан, Рамазонларимиз маҳзунликда давом этаверади. Умматнинг бошида уни ҳимоя қилувчи "қалқон" йўқлиги сабабли, дунёнинг ҳар чеккасида мусулмоннинг ҳаёти билан ўйнашиш одатий ҳолга айланди. Бироқ Аллоҳ таоло Ўз Китобида иймон келтириб, солиҳ амал қилган бандаларига шундай буюк ваъдани беради:

وَعَدَ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا مِنكُمْ وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ لَيَسْتَخْلِفَنَّهُمْ فِي الْأَرْضِ كَمَا اسْتَخْلَفَ الَّذِينَ مِن قَبْلِهِمْ وَلَيُمَكِّنَنَّ لَهُمْ دِينَهُمُ الَّذِي ارْتَضَىٰ لَهُمْ وَلَيُبَدِّلَنَّهُم مِّن بَعْدِ خَوْفِهِمْ أَمْنًا

– “Аллоҳ сизлардан иймон келтирган ва солиҳ амалларни қилган зотларга, худди улардан олдин ўтганларни халифа қилганидек, ер юзида халифа қилишни, улар учун Ўзи рози бўлган (Ислом) динини қарор топтиришни ва уларнинг хавф-хатарларидан сўнг омонликни беришни ваъда қилди”.   (Нур:55)

Бу Аллоҳнинг ваъдаси бизга шуни англатадики, бугунги қўрқув ва зулмлар вақтинчаликдир. Қачонки Уммат ўз аслига қайтса ва иймонини солиҳ амаллар — яъни Ислом низомини тиклаш ҳаракати билан қувватласа, Аллоҳ таоло, албатта, ер юзининг ҳокимлигини — Халифаликни қайтариб беради ва бугунги хавфу-хатарларни тинчлик ва омонликка айлантиради. Рамазон — айнан мана шундай умид ва олий Нусрат ойидир! Биз бу муборак ойда, дуолар қайтарилмайдиган ифтор лаҳзаларида ва тунги таҳажжудларда Оламлар Роббисига чин дилдан илтижо қиламиз. Эй Роббимиз, Сендан ўтиниб сўраймиз, мусулмонларнинг бошидаги бу оғир зулмларни кўтаргин! Ўзбекистон қамоқларида сабр билан инграётган биродарларимизга, Ғазо вайроналарида қолган мазлумларга, Шарқий Туркистон лагерларидаги диндошларимизга Ўзинг тез фурсатда нажот ва озодлик бергин! Аллоҳ таоло ушбу Рамазонни Умматнинг уйғонишига ва Ислом ақидаси атрофида қайта бирлашишига васила қилсин. Кейинги Рамазон ойини эса барча мусулмонларни бир байроқ остида жамлайдиган, адолатни қарор топтирадиган ва мазлумларнинг юзига табассум қайтарадиган Халифалик давлати соясида қарши олишни барчамизга насиб айласин! Ушбу ой ҳақиқий иззат ва Илоҳий Нусрат ойи бўлсин. Амин.

Салоҳиддин

18.02.2026й